Βαν Ρομπέι: «Φάρσα» να κατηγορηθεί η Κομισιόν για το Brexit

Herman Van Rompuy

Οι Βρετανοί ψήφισαν εναντίον του δικού τους συμφέροντος, δήλωσε ο Χέρμαν Βαν Ρομπέι σε μια αποκλειστική συνέντευξη στη Euractiv.com, υποστηρίζοντας ότι η απομονωτική νοοτροπία του Ηνωμένου Βασιλείου έκοψε τη συναισθηματική σχέση του με την Ευρώπη. Η ΕΕ μπορεί να προχωρήσει μπροστά χωρίς τη Βρετανία σε θέματα ασφαλείας, άμυνας και εξωτερικής πολιτικής, είπε.

Ο Χέρμαν Βαν Ρομπέι είναι Βέλγος πολιτικός, ο οποίος διετέλεσε πρωθυπουργός του Βελγίου από το 2008 ως το 2009 και στη συνέχεια πρώτος πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου κατά την περίοδο 2009-2014.

Μίλησε στην αρχισυντάκτρια της EurActiv.com, Daniela Vincenti.

 

Μπορεί να εκπλαγείτε από την πρώτη μου ερώτηση, την οποία μπορείτε να βρείτε λίγο προκλητική. Αλλά από ότι την ψηφοφορία για το Brexit δεν μπορώ να σταματήσω να σκεφτόμαι τον Καρλ Μαρξ, ο οποίος έγραψε ότι η ιστορία έχει μια συνήθεια να επαναλαμβάνεται, πρώτα σαν τραγωδία και στη συνέχεια ως φάρσα. Είμαστε μάρτυρες μιας φάρσας;

Λέτε ότι η ιστορία επαναλαμβάνεται. Πάντα προσθέτω ότι επαναλαμβάνεται, αλλά όχι με τον ίδιο τρόπο. Κάθε φορά είναι κάτι νέο.

Αυτή η έξοδος είναι μια καινοτομία, όχι μια επανάληψη επειδή είναι η πρώτη φορά που συμβαίνει κάτι τέτοιο. Είναι πάρα πολύ σοβαρό για να το ονομάσουμε φάρσα. Οπότε πρέπει να είναι τραγωδία. Αλλά είναι πρώτα απ ‘όλα μια τραγωδία για το Ηνωμένο Βασίλειο, καθώς επίσης και ένα σημαντικό πλήγμα για την ΕΕ.

Το Brexit βλάπτει οικονομικά και πολιτικά το Ηνωμένο Βασίλειο περισσότερο. Οι άνθρωποι ψήφισαν ενάντια στα δικά τους συμφέροντα. Είναι μια περίεργη κατάσταση, δεδομένου ότι το Ηνωμένο Βασίλειο, «πατρίδα της κοινής λογικής» κάνει ένα κρίσιμο λάθος. Και η λέξη λάθος εδώ είναι ήπια.

Ορισμένες χώρες της ομάδας Βίζεγκραντ κατηγορούν τον Γιούνκερ και την Επιτροπή ότι ωθούν το Ηνωμένο Βασίλειο προς το Brexit. Είναι δίκαιο αυτό; Ποιος φταίει;

Ο Κάμερον προφανώς έκανε το ίδιο στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο. Αυτό εξόργισε μια σειρά από ηγέτες και είναι ο λόγος για τον οποίο η συνεδρίαση των 27 την επόμενη ημέρα κατέληξε σε μια σκληρότερη απόφαση από ότι είχε προηγουμένως προβλεφθεί.

Νομίζω ότι χαρακτηρίζοντας την Επιτροπή ως υπεύθυνη σε αυτό το στάδιο αγγίζει τα όρια της φάρσας. Υπήρχε μια συμφωνία μεταξύ της ΕΕ και του Ηνωμένου Βασιλείου. Η συμφωνία αυτή υποστηριζόταν επίσης από τις χώρες του Βίζεγκραντ, επίσης, στο πιο δύσκολο σημείο για αυτές: την ελεύθερη κυκλοφορία ανθρώπων, κάτι που έπαιξε τεράστιο ρόλο στη συζήτηση γα το δημοψήφισμα.

Όταν μια μέρα γραφτεί η ιστορία, η θέση της συντηρητικής κυβέρνησης του Ηνωμένου Βασιλείο καθώς και ο ρόλος του «λαϊκιστικού» Τύπου θα τεθούν υπό εξονυχιστικό έλεγχο.

Τα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα δεν είναι αυτά που έκαναν εκστρατεία ή παρεμβολές. Ήταν ένα βρετανικό πρόβλημα, οπότε αν ψάχνετε για εκείνους που ήταν υπεύθυνοι, θα πρέπει να κοιτάξετε στο εσωτερικό. Οι ψηφοφόροι μίλησαν, δεν είναι πάντα σωστοί, αλλά μίλησαν και αυτό πρέπει να γίνει σεβαστό.

Υπάρχουν ακόμα φωνές για ένα δεύτερο δημοψήφισμα …

Δεν είμαι Βρετανός, αλλά δεν μπορώ να φανταστώ ότι μετά από μια τόσο μακρά εκστρατεία, μετά από όλα όσα είχαν μπει στο τραπέζι, μαζί με τα ψέματα και τις αλήθειες, ότι η διαδικασία θα επαναληφθεί.  Αυτό θα είναι μια φάρσα.

Παρότι συνέβη στη Δανία και την Ιρλανδία, δεν μπορώ να φανταστώ ότι αυτό δεν θα γίνει σεβαστό δεδομένης της βρετανικής παράδοσης. Πολλά πρόκειται να συμβούν πριν τη μέρα που θα αποχωρήσουν. Κάθε μέρα θα είναι μια έκπληξη. Αλλά δεν υπάρχει άλλη επιλογή από το να εφαρμόστει το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος.

Στο EPP40, είπατε ότι δεν πρέπει να υπάρχει νοσταλγία. Πιστεύετε ότι η Βρετανία εξακολουθεί να είναι παγιδευμένη στη νοσταλγία για αυτοκρατορικό παρελθόν της;

Το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος πρέπει να αναλυθεί προσεκτικά. Υπάρχουν πολλοί παράγοντες που παίζουν ρόλο. Η πρώτη μου ερώτηση ήταν: Ήταν όλα σχετικά με την Ευρώπη; Υπήρχε μια συμφωνία διάρκειας δέκα ετών σχετικά με τη συμμετοχή του Ηνωμένου Βασιλείου στην Ευρωπαϊκή Ένωση, δεδομένης της εξαίρεσης από το άσυλο,τη Σένγκεν, την ευρωζώνη κτλ.

Αυτή η μακρά ιστορία ευρωσκεπτικισμού μεταφράστηκε σε πολιτικές θέσεις.

Ήταν όμως όλα για την Ευρώπη; Οι Βρετανοί φίλοι μου υποστηρίζουν ότι η λιτότητα, η αυξανόμενη ανισότητα και ο θυμός για τις κυβερνητικές πολιτικές έπαιξαν σημαντικό ρόλο.

Ένα δημοψήφισμα είναι μια ευκαιρία για να ακουστεί η γνώμη ενός ψηφοφόρου. Ένας από τους πολιτικούς μου πατέρες είπε ότι σε ένα δημοψήφισμα, οι άνθρωποι απαντούν σε ερωτήσεις που ποτέ δεν ρωτήθηκαν. Αυτό θα μπορούσε να εξηγήσει τη διαφορά του 4% μεταξύ των δύο στρατοπέδων, μεταξύ του 52% και 48%.

Ποια είναι η κινητήρια δύναμη αυτού του αντιευρωπαϊκού αισθήματος; Η βρετανική ιστορία ήταν αισθητά διαφορετική από την υπόλοιπη Δυτική Ευρώπη. Η ΕΕ είναι ένα έργο ειρήνης, αλλά για τους Βρετανούς ήταν περισσότερο ένα οικονομικό σχέδιο.

Δεν υπήρξε ποτέ μια συναισθηματική σύνδεση με την ΕΕ. Αυτό ίσχυε στη δεκαετία του 1950, ’60 και ’70 σε άλλα μέρη της Δυτικής Ευρώπης. Στο Ηνωμένο Βασίλειο, υπήρχε πάντα  μια συναλλακτική άποψη για την Ευρώπη, παρά μια συναισθηματική σύνδεση.

Έχει να κάνει και με τη γεωγραφία. Το Ηνωμένο Βασίλειο είναι ένα νησί. Προσθέστε σε αυτό και τη θρησκεία και την επίδρασή της στη νοοτροπία τους. Πριν από 500 χρόνια, ίδρυσαν τη δική τους εκκλησία, χωρίζοντάς την από τη Ρώμη. Η Κοινοπολιτεία επίσης ενίσχυσε αυτή την αυτόνομη νοοτροπία.

Ένα μέρος της εκστρατείας για έξοδο ανέφερε το δημοψήφισμα ως μια μάχη που πρέπει να κερδηθεί όπως στη δεκαετία του 1940.Η  Βρετανία κέρδισε τον πόλεμο, αλλά όχι μόνη. Το έκανε με τις Ηνωμένες Πολιτείες και άλλες χώρες. Αυτή η ιδέα ενός ένδοξου παρελθόντος έπαιξε ένα ρόλο στο δημοψήφισμα, σε ποιο βαθμό δεν ξέρω. Αλλά θα μπορούσε να κάνει διαφορά.

Ο διάδοχός σας, Ντόναλντ Τούσκ, προειδοποίησε ότι το Brexit θα μπορούσε να σημάνει το τέλος του δυτικού πολιτισμού. Θα μπορούσε;

Δεν είμαι ιστορικός, απλά ένας οικονομολόγος και σε κάποιο βαθμό φιλόσοφος. Όμως θα πρέπει να είναι προσεκτικοί κατά την προβολή του τωρινού σεναρίου στο μέλλον. Είναι μια δύσκολη στιγμή. Είναι, βέβαια, σημαντική στην ιστορία της ΕΕ. Ωστόσο, λίγο έχει να κάνει με τον πολιτισμό. Έχει να κάνει περισσότερο με την ιστορία ενός σημαντικού ονείρου που έφερε την ειρήνη στη Δυτική Ευρώπη.

Σε βραχυπρόθεσμο ορίζοντα, θα δούμε πώς θα εξελιχθούν τα πράγματα. Υπάρχει μόνο ένα σταθερό στοιχείο σε αυτό το θέμα, η έκπληξη. Παράδοξο, το ξέρω, αλλά αληθινό. Θα δούμε τις επόμενες εβδομάδες, μήνες και χρόνια, πώς θα εξελιχθεί αυτό.

Μου έκανε εντύπωση αυτό που είπε. Πιστεύετε ότι εννοούσε τη δημοκρατία και όχι τον πολιτισμό;

Δεν γνωρίζω. Αν με ρωτήσετε τι άλλαξε τον  πολιτισμό τα τελευταία 50 χρόνια, βλέπω δύο κύρια στοιχεία. Κατ ‘αρχάς, ο Μάιος του ’68. Ο τότε Γάλλος Πρωθυπουργός είπε ότι ήταν μια κρίση του πολιτισμού, όχι το τέλος. Άλλαξε τον πολιτσμό.

Ο Μάιος του ‘68 άλλαξε όλες τις σχέσεις με την εξουσία στην κοινωνία. Ήταν η αρχή της απελευθέρωσης του ατόμου, όχι από φιλοσοφικής άποψης, αλλά στην προσωπική του ζωή. Ο άνθρωπος σταμάτησε να δέχεται την εξουσία της εκκλησίας, του σχολείου, την πολιτική εξουσία και προσπάθησε να αποφασίζει ο ίδιος. Είμαι βαθιά πεπεισμένος ότι αυτή ήταν μια αλλαγή στο μεταπολεμικό πολιτισμό μας.

Η δεύτερη αλλαγή στον πολιτισμό ήταν η κατάρρευση του κομμουνισμού, γιατί για πάνω από 70 χρόνια αυτή η ιδεολογία θεωρούνταν ότι ήταν αυτή που θα κατακτούσε τον κόσμο. Στη συνέχεια κατέρρευσε δίχως έναν πυροβολισμό. Αυτό άλλαξε τον πολιτισμό. Το Brexit δεν θα το κάνει.

Ο Ζαν Μονέ έγραψε ότι η Ευρώπη θα σφυρηλατούνταν από κρίση. Το Brexit πιθανότατα θα οδηγήσει σε μια συνταγματική κρίση άνευ προηγουμένου. Πώς θα εξελιχθεί αυτή η μετάβαση;

Όταν λέτε συνταγματική κρίση, είναι το Ηνωμένο Βασίλειο, που πρόκειται να πληγεί περισσότερο παρά η  ΕΕ. Η ζημιά είναι μεγαλύτερη εκεί απ’ ότι στην υπόλοιπη ήπειρο. Εδώ, θα πρέπει να είμαστε πολύ προσεκτικοί.

Κάθε κατάσταση είναι διαφορετική. Κάθε κατάσταση πρέπει να κριθεί με βάση τη δική της αξία. Μην πιστέψετε ούτε για ένα δευτερόλεπτο ότι οι υπόλοιποι 27 καταρρέουν. Οι κοινές αξίες, τα συμφέροντα και οι ιδέες θα τους κρατήσουν στη ζωή.

Φανταστείτε ένα δημοψήφισμα σε μια σημαντική χώρα της ευρωζώνης, θα απειλούσε την τελευταία και την ίδια την ΕΕ. Πρόκειται για μια εντελώς διαφορετική κατάσταση για μια χώρα εκτός ευρωζώνης. Αυτό που συμβαίνει στο Ηνωμένο Βασίλειο στις χρηματοπιστωτικές αγορές είναι ένα σαφές μήνυμα σε άλλες χώρες.

Οι περισσότερες από τις χώρες εκτός ευρωζώνης, ιδίως εκείνων της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης, έχουν μεγάλο συμφέρον  στην παραμονή τους για λόγους ασφαλείας. Γι ‘αυτό ήθελαν να συμμετάσχουν τόσο σύντομα μετά την ανεξαρτησία τους, δεδομένης της ρωσικής απειλής και της προστασίας που προσφέρεται από την ΕΕ. Οι περισσότερες από αυτές τις χώρες λαμβάνουν περίπου 4-5% του ΑΕΠ τους σε διαρθρωτικά κονδύλια.

Από άποψη αξιών, κάτι που συχνά υποτιμάται, η ισχυρή θέληση των ηγετών και της κοινής γνώμης να παραμείνουν στην ΕΕ, παίζει ένα ρόλο. Οι άνθρωποι έχουν αμφιβολίες και σκεπτικισμό σχετικά με τον τρόπο άσκησης της πολιτικής. Αλλά ο σκεπτικισμός στην ύπαρξη ή στο λόγο ύπαρξης της ΕΕ είναι πραγματικά μια μειονότητα.

Χρειαζόμαστε δύο είδη Ευρώπης:  την Ευρώπη των αποτελεσμάτων και την Ευρώπη των αναγκαίων.

Μιλάτε για αμφιβολίες σχετικά με τη λειτουργία της Ένωσης. Πρέπει να ξανανοίξουμε τη Συνθήκη;

Δεν ήμουν ποτέ υπέρ αυτού ή να κάνουμε μεγάλες αλλαγές στις Συνθήκες. Ο προβληματισμός είναι πάντα δυνατός, φυσικά. Τροποποιήσεις της Συνθήκης δεν μπορεί να αποκλειστούν σε μακροπρόθεσμο ορίζοντα, αυτό είναι κοινή λογική.

Ξεκινώντας τώρα μια διαδικασία για ένα συνέδριο δεν είναι καλή ιδέα. Εκκλήσεις για συνέδριο μπορεί να προέλθουν από φεντεραλιστές, αλλά μπορεί επίσης να οδηγήσουν σε λιγότερη Ευρώπη, στο σημερινό κλίμα.

Νομίζω ότι χρειαζόμαστε δύο είδη Ευρώπης: την Ευρώπη των αποτελεσμάτων και  την Ευρώπη των αναγκαίων-που δεν έχουν καμία σχέση με τον αναπροσανατολισμό της Ένωσης αλλά με έναν ανανεωμένο δυναμισμό.

Η Ευρώπη των αποτελεσμάτων έχει να προσφέρει πολλά περισσότερα ορατά αποτελέσματα όσον αφορά στην απασχόληση, για παράδειγμα. Δεν είναι μόνο ένα καθήκον για την Ένωση, πολλά μπορούν να γίνουν σε εθνικό επίπεδο, χρειαζόμαστε μικρο-μεταρρυθμίσεις της αγοράς εργασίας.

Πρέπει να εργαστούμε πάνω στην ανεξέλεγκτη μετανάστευση. Όπως και πολλοί άλλοι, δεν είμαι οπαδός της συμφωνίας ΕΕ-Τουρκίας, αλλά τουλάχιστον λειτουργεί. Παρότι αισθάνομαι συμπόνια για αυτούς τους πρόσφυγες, οι κοινωνίες μας δεν το δέχονται πια. Θα μπορούσε να πυροδοτήσει τον λαϊκισμό, τον εξτρεμισμό, την αστάθεια, όχι μόνο στις μικρές χώρες, αλλά και στις μεγαλύτερες. Η μετανάστευση αποτελεί ακόμα ένα μεγάλο ζήτημα, επειδή οι άνθρωποι πιστεύουν ότι μπορεί να συμβεί και πάλι. Πρέπει να γίνουν περισσότερα.

Η τρομοκρατία είναι ένα άλλο θέμα. Υπάρχει ένα ευρύ φάσμα ανησυχιών που επηρεάζουν την καθημερινή ζωή, που μπορεί να μετριαστεί από τα αποτελέσματα. Αυτό μπορεί να γίνει χωρίς συνέδριο ή αλλαγή της συνθήκης. Η Ευρώπη των αναγκαίων είναι για την Ενεργειακή Ένωση, την ψηφιακή αγορά, τις τιμές της περιαγωγής, την εμβάθυνση της νομισματικής ένωσης, την πρόοδο στην Τραπεζική Ένωση κ.λπ.

Και όλα αυτά χωρίς αλλαγή της συνθήκης;

Ναι, έχει να κάνει με την άντληση συμπεράσματων από αυτό που ήδη έχουμε. Για την οικονομική και νομισματική ένωση, δεν έχει να κάνει μόνο με την εξαγωγή συμπερασμάτων από την ύπαρξη κοινού νομίσματος. Είναι τόσο απλό.

Έχουμε την έκθεση των τεσσάρων προέδρων. Δεν προορίζεται να εφαρμοστεί βραχυπρόθεσμα. Έχουν γίνει ενδιαφέροντα πράγματα και η ευρωζώνη είναι πιο σταθερή. Αλλά, αν υπάρξει μια άλλη οικονομική κρίση, χρειαζόμαστε περισσότερα όργανα για την ενίσχυση της σταθερότητας της ευρωζώνης.

Μερικοί υποστηρίζουν να προχωρήσουμε προς μια Ευρώπη δύο ταχυτήτων. Την περασμένη εβδομάδα, για παράδειγμα, η Σλοβακία ζήτησε την επιστροφή εξουσιών της ΕΕ στις πρωτεύουσες. Είναι προφανές ότι υπάρχει ένταση. Πώς μπορούμε να το ξεπεράσουμε;

Δεν απαγορεύεται να προβληματιζόμαστε σχετικά με το μακρινό μέλλον. Αλλά να μην ανοίξει το Κουτί της Πανδώρας. Να ανοίξει μια συζήτηση που θα μπορούσε να έχει απρόβλεπτες αποτελέσματα. Δεν χρειάζεται ένα συνέδριο για να κάνουμε μεγάλα άλματα προς τα εμπρός.

Σε ό, τι αφορά τη Σλοβακία, η εκ περιτροπής προεδρία παίζει λιγότερο σημαντικό ρόλο τώρα από την εισαγωγή ενός μόνιμου προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου. Δεν έχουν πρόγραμμα όπως κάποτε, για παράδειγμα.

Εφαρμόζουν τις αποφάσεις που ελήφθησαν από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο. Στο Ηνωμένο Βασίλειο και την Ολλανδία, έκαναν μια έρευνα σχετικά με το τι είδους αρμοδιότητες θα μπορούσαν να επαναπατριστούν από τις Βρυξέλλες.

Κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι σχεδόν τίποτα δεν θα μπορούσε να επιστραφεί. Όλες αυτές οι αρμοδιότητες είναι τόσο περιπλεγμένες και είναι πολύ δύσκολο να διαχωριστεί η μία από την άλλη. Αυτό που οι Σλοβάκοι προτείνουν δεν είναι κάτι νέο. Αλλά όποιος σκέφτεται ότι αυτό μπορεί να συμβεί, σίγουρα θα απογοητευτεί.

Τι γίνεται με την Ευρώπη δύο ταχυτήτων;

Δεν βλέπω την ανάγκη για Ευρώπη δύο ταχυτήτων όταν αποχωρήσει το Ηνωμένο Βασίλειο.

Τι σημαίνει αυτό; Εντός των ορίων της ευρωζώνης; 19 από τις 27; Τι είδους δύο ταχύτητες είναι αυτές!

Νομίζω ότι η ιδέα μιας ένωσης δύο ταχυτήτων εφευρέθηκε από αυτούς των οποίων η ανάλυση κατέληξε στο συμπέρασμα ότι οι Βρετανοί μάς εμπόδισαν να προοδεύσουμε.

Κατά τη διάρκεια των πέντε χρόνων της θητείας μου, δεν παρεμποδίστηκα ποτέ από τη Βρετανία στη σταθεροποίηση της ευρωζώνης. Η σκέψη ότι η Βρετανία παρεμπόδιζε την προόδο, είναι εντελώς αναληθής. Ήταν προς το συμφέρον του Ηνωμένου Βασιλείου μια σταθερή Ευρωζώνη, αλλά ήταν εποικοδομητικοί σε ότι αφορούσε την Τραπεζική Ένωση. Δεν βλέπω την ανάγκη για μια Ευρώπη δύο ταχυτήτων όταν αποχωρήσει το Ηνωμένο Βασίλειο.

Σε ένα τομέα μπορούμε να προχωρήσουμε χωρίς τη Βρετανία: σε ότι αφορα την ασφάλεια, την άμυνα και την εξωτερική πολιτική. Το Δεκέμβριο του 2013, οργάνωσα μια σύνοδο κορυφής για την άμυνα. Ο βρετανικός Τύπος το παρουσίασε σαν να ήταν ο Μπαρόζο επικεφαλής του στρατού της ΕΕ. Ντροπή. Ήμουν προσεκτικός σε αυτό το θέμα, επειδή ήξερα πόσο περιθώριο για ελιγμούς είχε το Ηνωμένο Βασίλειο. Τώρα αποχωρεί, οπότε είμαι της άποψης ότι μπορούμε να κάνουμε πολλά περισσότερα σε ότι αφορά την άμυνα και την ασφάλεια, καθώς και τη στρατιωτική συνεργασία. Σταδιακά και με σύνεση. Υπάρχουν λιγότεροι περιορισμοί μετά το Brexit.

Ήμασταν πολύ ενεργοί στην Ουκρανία, λιγότερο όμως τα θεσμικά όργανα, περισσότερο τα κράτη μέλη. Ωστόσο, είχαμε κοινή θέση στις κυρώσεις. Ήμασταν απόντες ως ένα βαθμό στη Μέση Ανατολή. Μας ενδιαφέρει περισσότερο το τι συμβαίνει, για παράδειγμα, μέσα στη Συρία απ’ότι τις Ηνωμένες Πολιτείες και τη Ρωσία, ακόμα και αν είναι μόνο λόγω της προσφυγικής κρίσης. Χρειαζόμαστε ισχυρότερη εμπλοκή του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου. Πρέπει να διαδραματίσει σημαντικότερο ρόλο στην εξωτερική πολιτική και την άμυνα. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο παίρνει το προβάδισμα σε άλλα θέματα. Χωρίς αυτή την ηγεσία στην άμυνα και την ασφάλεια, καθώς και στην εξωτερική πολιτική, δεν θα συμβεί. Μιλάω συλλογικά, όχι μόνο για το Ντόναλντ Τούσκ.

Όταν λέτε στρατιωτική συνεργασία, αυτό συμπεριλαμβάνει στρατό της ΕΕ;

Όχι. Μπορούμε να κάνουμε πολλά από άποψη συνεργασίας, αλλά υπάρχουν πολλά ευαίσθητα θέματα, ακόμα και μετά το Brexit. Μπορούμε να κάνουμε πολλά περισσότερα συνδυάζοντας ικανότητες, δουλεύοντας πάνω σε αυτά που ήδη έχουμε (ομάδες μάχης), την ασφάλεια στον κυβερνοχώρο κτλ.

Ο πόλεμος στη Λιβύη μάς δίδαξε πολλά. Είχε αρχίσει πριν από την εμπλοκή του ΝΑΤΟ, με το σκεπτικό της νίκης χωρίς τη βοήθειά του. Αλλά μετά από δύο εβδομάδες το χρειαζόμασταν. Πρέπει να συγκεράσουμε τις υπάρχουσες ικανότητες, κάτι το οποίο θα δημιουργήσει νέες δυνατότητες.

Πίσω στο Brexit. Μιλήσατε για το Μάιο του ’68. Νέοι άνθρωποι ψήφισαν με συντριπτική πλειοψηφία να παραμείνουν στην ΕΕ. Χρειάζεται Η Βρετανία ένα Μάιο του ’68 για να δημιουργήσει τη Βρετανία του 21ου αιώνα;

Διστάζω να πω κάτι τέτοιο για το Ηνωμένο Βασίλειο, εφόσον δεν είμαι Βρετανός. Αν ήμουν νέος στο Ηνωμένο Βασίλειο, θα ήμουν οργισμένος.

Ο κόσμος του αύριο, του 2030, δεν είναι μακριά. Πάρτε μια βαθιά ανάσα και θα είστε εκεί. Σε αυτόν τον κόσμο, οι Brexiteers δεν θα είναι εκεί. Μπορώ να φανταστώ την οργή, γιατί αν καταλαβαίνεις ότι η ψήφος είναι ψήφος και το αποτέλεσμα αποτέλεσμα, καταλήγεις να ζεις σε έναν κόσμο που δεν θες. Επειδή θέλεις έναν ανοιχτό κόσμο. Ξέρω ότι η ΕΕ δεν είναι ο μόνος τρόπος για να είσαι ανοικτός, αλλά προφανώς γι ‘αυτούς,είναι.

Σε μια τόσο υπαρξιακή συζήτηση, τα πάντα είναι στο τραπέζι. Οι νέοι αποφάσισαν ότι το άνοιγμα προς την υπόλοιπη Ευρώπη ήταν ο δρόμος προς τα εμπρός. Ένας νέος κόσμος έχει δημιουργηθεί για να αυτούς χωρίς τη συγκατάθεσή τους.

Πώς μπορεί η ΕΕ να παραμείνει ανοιχτή για αυτούς;

Θα πρέπει να πραγματοποιηθούν πρώτα αυτές οι δύσκολες διαπραγματεύσεις. Πρέπει να είμαστε ρεαλιστές. Αυτές οι διαπραγματεύσεις θα είναι πολύ πιο συγκρουσιακές από ότι πολλοί νομίζουν. Σε μια διαπραγμάτευση, υπερασπίζεσαι τα δικά σου συμφέροντα. Αυτή είναι η φύση των πραγμάτων. Δεν θα είναι εύκολο.

Υπάρχει πολιτική βούληση για να υπάρξει συνεννόηση, νομίζω, αλλά σε σχέση με τις αρχές και το σεβασμό των συμφερόντων μας. Ωστόσο, η νέα κατάσταση θα δημιουργηθεί μετά από αυτό. Ελπίζω ότι θα υπάρξει ισχυρή υποστήριξη στο Ηνωμένο Βασίλειο να προσεγγίσει επιστημονικά και διανοητικά στην ΕΕ, επειδή τίποτα δεν θα πρέπει να αποκλειστεί από το μέλλον.

Παίρνουμε διαζύγιο μετά από 40 χρόνια. Πρέπει να βρούμε νέους τρόπους να συνεχίσουμε να μοιραζόμαστε. Ήδη μοιραζόμαστε τόσα πολλά, όχι μόνο ιστορία, αξίες και ιδέες. Αυτό αν όντως πραγματοποιηθεί το διαζύγιο. Δεν γνωρίζουμε τι θα συμβεί βραχυπρόθεσμα και δεν ξέρεις ποτέ τι μπορεί να φέρει η ιστορία.

Για τους νέους ανθρώπους, αυτό μου δίνει πολλές ελπίδες. Η Ευρώπη είναι χτισμένη πάνω στο σχέδιο ειρήνης και αυτό έπαιξε πολύ πολύ μεγάλο ρόλο. Η μεγαλύτερη γενιά είναι φυσικά περισσότερο υπέρ της Ευρώπης, είτε επειδή έζησαν κάποιο πόλεμο είτε λόγω ιστοριών που άκουσαν για αυτούς. Αυτή είναι και η προσωπική μου εμπειρία. Για μένα, ο πόλεμος ήταν ένα ζωντανό πνεύμα στην καρδιά μου. Αυτό που συμβαίνει τώρα, είναι ότι η μεγαλύτερη γενιά ψηφίζει εναντίον του σχεδίου ειρήνης. Όσοι δεν έχουν κάποια ανάμνηση ψήφισαν υπέρ.

Βλέπω φως σε αυτή την τραγική ιστορία, επειδή οι νέοι άνθρωποι κοιτούν προς το μέλλον και όχι προς το παρελθόν.Παρακολούθησα ένα ροκ φεστιβάλ στην τηλεόραση χθες. Οι νέοι στο φεστιβάλ ρωτήθηκαν αν θα πήγαιναν να δουν τον Πολ Μακάρτνεϊ να παίζει. Οι περισσότεροι απάντησαν ότι δεν ήξεραν ποιος είναι!

Συνεπώς, οι νέοι άνθρωποι είναι υπέρ της ανοιχτής στάσης και αποδεικνύονται λιγότερο επηρεασμένοι από το φόβο, σε αντίθεση με τους μεγαλύτερούς τους.

 

X