Το τηλεσκόπιο «James Webb» ξεκινά ένα ταξίδι εκατομμυρίων μιλίων

Ο επικεφαλής της ESA Josef Aschbacher δήλωσε ότι «είναι πολύ χαρούμενος που μπορούμε να πούμε ότι φέραμε το διαστημικό σκάφος σε τροχιά με μεγάλη ακρίβεια... ότι το «Ariane 5» απέδωσε εξαιρετικά καλά». [Handout photo/EPA/EFE]

Το ισχυρότερο διαστημικό τηλεσκόπιο του κόσμου εκτοξεύθηκε το Σάββατο (25 Δεκεμβρίου) με προορισμό ένα φυλάκιο σε απόσταση 1,5 εκατομμυρίου χιλιομέτρων από τη Γη, μετά από αρκετές καθυστερήσεις λόγω τεχνικών δυσλειτουργιών.

Το διαστημικό τηλεσκόπιο «James Webb», το οποίο κατασκευάζεται εδώ και περίπου τρεις δεκαετίες και το κόστος του ανέρχεται σε δισεκατομμύρια δολάρια, έφυγε από τη Γη κλεισμένο στον πύραυλο «Ariane 5» από το διαστημικό κέντρο Κουρού στη Γαλλική Γουιάνα.

«Τι καταπληκτική μέρα. Είναι πραγματικά Χριστούγεννα», δήλωσε ο Thomas Zurbuchen, επικεφαλής των επιστημονικών αποστολών της NASA, η οποία μαζί με την ευρωπαϊκή και την καναδική διαστημική υπηρεσία, την ESA και την ACS, κατασκεύασαν το τηλεσκόπιο.

Ο επικεφαλής της ESA Josef Aschbacher δήλωσε ότι «είναι πολύ χαρούμενος που μπορούμε να πούμε ότι φέραμε το διαστημικό σκάφος σε τροχιά με μεγάλη ακρίβεια… ότι το «Ariane 5» απέδωσε εξαιρετικά καλά».

Αυτό ήταν βασικό, καθώς η τοποθέτηση του διαστημικού σκάφους σε τροχιά βοηθά στην εξοικονόμηση καυσίμων που θα χρειαστεί το τηλεσκόπιο για να φτάσει στον τελικό του προορισμό και να αποδώσει καλά στη συνέχεια.

Αναμένεται να χρειαστεί ένα μήνα για να φτάσει στον απομακρυσμένο προορισμό του.

Πρόκειται να στείλει νέα στοιχεία που θα βοηθήσουν τους επιστήμονες να κατανοήσουν περισσότερα για την προέλευση του Σύμπαντος και για πλανήτες που μοιάζουν με τη Γη, πέρα από το ηλιακό μας σύστημα.

Το «Webb», που πήρε το όνομά του από έναν πρώην διευθυντή της NASA, ακολουθεί τα βήματα του θρυλικού «Hubble» – αλλά σκοπεύει να δείξει στους ανθρώπους πώς έμοιαζε το Σύμπαν ακόμη πιο κοντά στη γέννησή του πριν από σχεδόν 14 δισεκατομμύρια χρόνια.

Μιλώντας στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ο συνιδρυτής του προγράμματος «Webb», John Mather, περιέγραψε την πρωτοφανή ευαισθησία του τηλεσκοπίου.

«Το #JWST μπορεί να δει τα θερμικά ίχνη μιας μέλισσας στην απόσταση της Σελήνης», είπε.

Όλη αυτή η ισχύς χρειάζεται για να ανιχνεύσει την ασθενή λάμψη που εκπέμφθηκε πριν από δισεκατομμύρια χρόνια από τους πρώτους γαλαξίες και τα πρώτα αστέρια που σχηματίστηκαν.

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Τζο Μπάιντεν συνεχάρη τη NASA και την ομάδα «Webb» για την εκτόξευση, λέγοντας στο Twitter ότι το τηλεσκόπιο «είναι ένα λαμπρό παράδειγμα της δύναμης του τι μπορούμε να πετύχουμε όταν ονειρευόμαστε μεγάλα πράγματα».

«Εξαιρετικά μέτρα»

Το τηλεσκόπιο είναι απαράμιλλο σε μέγεθος και πολυπλοκότητα.

Το κάτοπτρό του έχει διάμετρο 6,5 μέτρα – τρεις φορές μεγαλύτερο από το κάτοπτρο του «Hubble» – και αποτελείται από 18 εξαγωνικά τμήματα.

Είναι τόσο μεγάλο που έπρεπε να αναδιπλωθεί για να χωρέσει στον πύραυλο.

Αυτός ο ελιγμός έγινε με λέιζερ, ενώ η NASA επέβαλε αυστηρά μέτρα απομόνωσης για να περιοριστεί οποιαδήποτε επαφή με τα κάτοπτρα του τηλεσκοπίου από σωματίδια ή ακόμη και από την ανθρώπινη αναπνοή.

Μόλις οι πύραυλοι μεταφέρουν τον «Webb» για 120 χιλιόμετρα, η προστατευτική μύτη του σκάφους, που ονομάζεται «φέρινγκ», θα αποσυρθεί για να ελαφρύνει το φορτίο.

Για την προστασία του ευαίσθητου οργάνου από τις μεταβολές της πίεσης σε αυτό το στάδιο, η κατασκευάστρια εταιρεία πυραύλων «Arianespace» εγκατέστησε ένα προσαρμοσμένο σύστημα αποσυμπίεσης.

«Εξαιρετικά μέτρα για έναν εξαιρετικό πελάτη», δήλωσε αξιωματούχος του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος στο Κουρού την Πέμπτη.

Μόλις φτάσει στον σταθμό του, η πρόκληση θα είναι να αναπτυχθεί πλήρως το κάτοπτρο και μια ηλιακή ασπίδα μεγέθους γηπέδου τένις.

Αυτή η τρομακτικά πολύπλοκη διαδικασία θα διαρκέσει δύο εβδομάδες και πρέπει να είναι άψογη για να λειτουργήσει σωστά το τηλεσκόπιο «Webb».

Η τροχιά του θα είναι πολύ πιο μακριά από το «Hubble», το οποίο βρίσκεται 600 χιλιόμετρα πάνω από τη Γη από το 1990.

Η θέση της τροχιάς του «Webb» ονομάζεται σημείο «Lagrange 2» και επιλέχθηκε εν μέρει επειδή θα κρατήσει τη Γη, τον Ήλιο και τη Σελήνη στην ίδια πλευρά της ηλιακής ασπίδας του.

Το «Webb» αναμένεται να τεθεί επίσημα σε λειτουργία τον Ιούνιο.