Πρόεδρος ΚΕΔΕ: η συμμετοχή της τοπικής κοινωνίας έχει ουσιαστική σημασία για την επίτευξη των στόχων της βιώσιμης κινητικότητας

Ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ Γ. Πατούλης

Αυτό το άρθρο είναι μέρος των ειδικών εκθέσεων μας Βιώσιμη Κινητικότητα και Περιφερειακή Πολιτική.

«Βασικό εργαλείο που οι Δήμοι μας έχουν δρομολογήσει για να ενισχύσουν τη βιώσιμη ανάπτυξη και τη ποιότητα ζωής στις πόλεις και τους οικισμούς μας είναι τα Σχέδια Βιώσιμης Αστικής Κινητικότητας».

Αυτά τόνισε ο Πρόεδρος της ΚΕΔΕ Γιώργος Πατούλης απευθύνοντας χαιρετισμό στην εκδήλωση του ΤΕΕ με τη EURACTIV Ελλάδας. «Ο ρόλος τους είναι καθοριστικός για τον τρόπο λειτουργίας των πόλεων αλλά και την σχέση των πόλεων με περιαστικές και αγροτικές μικροπεριφέρειες, στις οποίες αυτές αποτελούν κέντρα με όρους περιβαλλοντικής, οικονομικής και κοινωνικής βιωσιμότητας», συνέχισε. .

«Το ζήτημα της ανάπτυξης τόνισε ο Πρόεδρος της ΚΕΔΕ αποτελεί τη πρώτη προτεραιότητα σήμερα για τη χώρα μας, τους Δήμους μας, τις τοπικές κοινωνίες. Η οικονομική κρίση που πλήττει τη χώρα μας αλλά και δοκιμάζει τις αντοχές ακόμα και ισχυρών οικονομιών στο παγκόσμιο χάρτη μας οδηγούν στη στρατηγική μιας βιώσιμης ανάπτυξης που υπηρετεί όχι μόνο οικονομικούς δείκτες αλλά έχει στο επίκεντρο τον άνθρωπο, το περιβάλλον και την αειφορία. Θεσμικά και ουσιαστικά οι Δήμοι αποτελούν την έκφραση των τοπικών κοινωνιών, στο πλαίσιο του πολιτικού και διοικητικού συστήματος της χώρας μας. Σήμερα είμαστε πεπεισμένοι ‘ότι η επιδιωκόμενη βιώσιμη ανάπτυξη, πρέπει να επιτευχθεί με όρους οικονομικής σύγκλισης, κοινωνικής συνοχής, προστασίας του περιβάλλοντος και αντιμετώπισης των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής, μέσα από ολοκληρωμένες στρατηγικές σε Εθνικό επίπεδο και εξειδίκευση της εφαρμογής του σε τοπικό επίπεδο».

Ο Γ. Πατούλης «ως δήμαρχος και γιατρός» όπως είπε έκανε παραλληλισμό της παρέμβασης του ΣΒΑΚ στις συνθήκες λειτουργίας των πόλεων με τις επεμβάσεις στο σύστημα κυκλοφορίας του αίματος στον ανθρώπινο οργανισμό, που τροφοδοτεί όλα τα ζωτικά όργανα του οργανισμού – πόλης και συντηρεί όλες τις ζωτικές λειτουργίες. Σχετικά είπε ότι «η όποια επέμβαση που γίνεται με σκοπό την βελτίωση, προκαλεί αλλαγές και επιπτώσεις ζωτικών λειτουργιών του οργανισμού – πόλης. Είναι πολύ κρίσιμο επομένως να προδιαγράψουμε όλα τα όργανα – παραμέτρους που επηρεάζονται, να προεκτιμήσουμε τις πιθανές επιπτώσεις και να έχουμε ξεκάθαρο το ποιός κάνει τι σε όλη την διαδικασία της επέμβασης αξιοποιώντας κάθε διαθέσιμο μέσο. Σκεφτείτε μόνο ένα χειρουργείο για το κυκλοφορικό του αίματος, όπου οι γιατροί δεν παίρνουν υπόψη τους ποιές αρτηρίες – φλέβες τροφοδοτούν ποιά ζωτικά όργανα, όλοι κάνουν τα πάντα και αγνοούν τις επιστημονικές και τεχνολογικές εξελίξεις».

«Στη λογική αυτή τα ΣΒΑΚ, συνέχισε ο ίδιος, για να είναι εφαρμόσιμα και αποτελεσματικά, θα πρέπει να έχουν ολοκληρωμένη προσέγγιση και να διασφαλίζουν την βιωσιμότητα όλων των ζωτικών λειτουργιών των πόλεων και των άμεσων ζωνών επιρροής τους. Για μια βιώσιμη κινητικότητα δεν χρειαζόμαστε μόνο ένα σύγχρονο και εφαρμόσιμο πολεοδομικό σχεδιασμό που ούτως ή άλλως αποτελεί τη βάση του σχεδιασμού και της βελτίωσης των συνθηκών στις πόλεις. Χρειαζόμαστε παράλληλα έξυπνες εφαρμογές για την ρύθμιση της κυκλοφορίας, της λειτουργίας των Μέσων Μαζικής Μεταφοράς αλλά και ενημέρωση των χρηστών του μεταφορικού δικτύου με τεκμηριωμένες επιλογές για βιώσιμες μετακινήσεις».

«Χρειαζόμαστε έξυπνες λύσεις για την αστική οδική ασφάλεια, που πρέπει να ενσωματώνεται ως παράμετρος σε όλα τα στάδια σχεδιασμού και διαχείρισης των ΣΒΑΚ στο επίπεδο του Δήμου» είπε ο κ Πατούλης και συνέχισε λέγοντας ότι: «Όμως για μια πραγματικά ολοκληρωμένη στρατηγική για την βιώσιμη κινητικότητα, χρειαζόμαστε έξυπνα συστήματα παρακολούθησης και καταγραφής στατιστικών δεδομένων που σχετίζονται με την βιώσιμη κινητικότητα σε όλα τα επίπεδα εφαρμογής τους, σε εθνικό και τοπικό. Δεν είναι όμως αυτοσκοπός ένας σχεδιασμός βιώσιμης κινητικότητας αν δεν συνδέεται με τη μέγιστη δυνατή χρησιμότητα, την κινητοποίηση και ευαισθητοποίηση των τοπικών κοινωνικών και οικονομικών εταίρων, γιατί ο κάθε σχεδιασμός αυτούς θα πρέπει να υπηρετεί και όχι μόνο τους αριθμούς και τους δείκτες. Ο στόχος της βιώσιμης κινητικότητας στις πόλεις μας, δεν είναι μόνο θέμα μιας δημόσιας πολιτικής, ενός δημόσιου έργου και παρέμβασης αλλά και θέμα δεοντολογίας και κοινής ευθύνης. Όλα τα εμπλεκόμενα μέρη είναι υπεύθυνα για τη γειτονιά, τη περιοχή που ζουν και δραστηριοποιούνται για το μέλλον των πόλεων, της ανθρωπότητας και του πλανήτη».

«Μια πραγματικά βιώσιμη ανάπτυξη αναδεικνύεται ως κυρίαρχη αναγκαιότητα η αποκέντρωση του κράτους, η αποσαφήνιση αρμοδιοτήτων και η ταυτόχρονη οικονομική ενίσχυση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Μιας πραγματικής αυτοδιοίκησης χωρίς τον ασφυκτικό εναγκαλισμό του κράτους χωρίς την εξοντωτική γραφειοκρατία και με σύγκλιση με τον ευρωπαϊκό χώρο. Υπηρετεί το αναπτυξιακό αυτό μοντέλο η διασφάλιση της συναίνεσης της συμμετοχής της εξυπηρέτησης των πολιτών» είπε ο Πρόεδρος της ΚΕΔΕ και τόνισε ότι:

«Η αποδοχή και η συμμετοχή της τοπικής κοινωνίας έχει ουσιαστική σημασία για την επίτευξη των στόχων της βιώσιμης κινητικότητας. Τα προβλήματα αλλά και οι λύσεις τους πρέπει να αποτελέσουν «κοινό κτήμα» των πολιτών και των φορέων γιατί απαιτούν δύσκολες προσωπικές και πολιτικές επιλογές. Η συνεργασία και η σύμπραξη μεταξύ διαφόρων βαθμίδων διακυβέρνησης, οργανισμών και ομάδων συμφερόντων αποτελούν ουσιώδη στοιχεία της μετάβασης προς την βιώσιμη κινητικότητα. Σ’ αυτή τη βάση μιας πολιτικής ολοκληρωμένων παρεμβάσεων βιώσιμης κινητικότητας και ανάπτυξης όπως τα ΣΒΑΚ η «γνώση» αποτελεί στόχο πολιτικής σε τρία πεδία :

Το πρώτο πεδίο εστιάζεται στην εκπαίδευση των στελεχών όλων των φορέων της διοίκησης (αιρετών και στελεχών) οι οποίοι εμπλέκονται στη διαδικασία σχεδιασμού. Εμείς ως ΚΕΔΕ είμαστε ανοιχτοί και σε άλλες τέτοιες πρωτοβουλίες που μπορούμε να αναπτύξουμε από κοινού, έτσι ώστε να καλύψουμε σταδιακά το σύνολο των αναγκών για εκπαίδευση των στελεχών και των αιρετών που εμπλέκονται με την βιώσιμη κινητικότητα στο επίπεδο των Δήμων ώστε να έχουμε και καλύτερα αποτελέσματα αλλά και μια ανατροφοδοτούμενη γνώση.

Το δεύτερο πεδίο προσέγγισης του θέματος είναι το πεδίο του συμμετοχικού σχεδιασμού της πόλης είναι η ενημέρωση – πληροφόρηση των ομάδων και πολιτών, με απώτερο στόχο την πρόσκτηση –μακροπρόθεσμα – γνώσης. Στη ΚΕΔΕ έχουμε την εμπειρία της επικοινωνίας με τις τοπικές κοινωνίες και γνωρίζουμε ότι ιδιαίτερη έμφαση πρέπει αρχικά να δίνεται στο «ποια κίνητρα για συμμετοχή» πρέπει να εφαρμόζονται ανάλογα με την περίπτωση. Με βάση λοιπόν την εμπειρία μας, θεωρούμε ότι στο πλαίσιο των ΣΒΑΚ θα πρέπει να προβλεφθεί ειδική χρηματοδότηση για μέτρα και δράσεις ενημέρωσης – ευαισθητοποίησης, προσαρμοσμένα στις τοπικές ιδιαιτερότητες.

Το τρίτο πεδίο προσέγγισης, ίσως το πιο κρίσιμο μακροπρόθεσμα, αφορά τα παιδιά, τους πολίτες του μέλλοντος. Στα σχολεία μας θα πρέπει να διδάσκεται η βιώσιμη κινητικότητα, ως μάθημα / παιχνίδι / έκθεση / διαγωνισμός για τα παιδιά μας σε όλα τα επίπεδα της εκπαίδευσης. Μπορούμε ως ΚΕΔΕ σε συνεργασία με το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών να επεξεργαστούμε ένα ολοκληρωμένο σχέδιο εξοικείωσης των παιδιών με την βιώσιμη κινητικότητα και να το εφαρμόσουμε σε συνεννόηση με το Υπουργείο Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων».

Ολοκληρώνοντας την ομιλία του ο Γ. Πατούλης αναφέρθηκε σε «μια συμμετοχική πορεία, που θα οδηγήσει σε πόλεις χωρίς εμπόδια, χωρίς ρύπους, χωρίς ατυχήματα στους δρόμους , πόλεις προσβάσιμες σε όλους, πόλεις φιλικές στο κάθε κάτοικο και επισκέπτη, πόλεις που υπηρετούν τη βιώσιμη ανάπτυξη, την αειφορία , τον ίδιο τον άνθρωπο».

X