COHESIFY: Ανακαλύπτοντας από την αρχή την Πολιτική Συνοχής

Κατά τη διάρκεια της παρουσίασης των αποτελεσμάτων του προγράμματος COHESIFY. Βρυξέλλες, 26 Απριλίου 2018 [cohesify.eu]

Στον τοίχο του παλιού μου σχολείου, δίπλα από την εξώπορτα που εκατοντάδες μαθητών έχουν περάσει το κατώφλι της, υπάρχει μια μπλε πινακίδα με χρυσά γράμματα. Όλοι την έχουν δει αλλά λίγοι την έχουν παρατηρήσει: «Με τη συγχρηματοδότηση της Ελλάδος και της Ευρωπαϊκής Ένωσης – Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης».

Πόσοι από εμάς γνωρίζουμε όμως από που προέρχονται οι πόροι του Ευρωπαϊκού Ταμείου Περιφερειακής Ανάπτυξης; Από που προέρχονται οι πόροι που χρησιμοποιήθηκαν για να φτιαχτεί το σχολείο της γειτονιάς μας; Για να φτιαχτεί ο δρόμος έξω από το σχολείο; Για να ανανεωθεί το ιστορικό κέντρο γύρω από το σχολείο;

Επιτρέψτε μου να σας συστήσω την Πολιτική Συνοχής. Τι είναι όμως η Πολιτική Συνοχής; Είναι λόγια; Είναι νομοθεσίες; Είναι χρήματα; Είναι εν ολίγοις κάτι χειροπιαστό;

Τις ερωτήσεις αυτές ανέλυσαν οι ερευνητές του προγράμματος “COHESIFY – Voices from the Regions”, στο πλαίσιο του προγράμματος έρευνας και καινοτομίας «Ορίζοντας 2020». Σκοπός της έρευνας ήταν η αξιολόγηση των επιπτώσεων της Πολιτικής Συνοχής στην αντίληψη των πολιτών και στη ταύτιση τους με την Ευρωπαϊκή Ένωση και την ευρωπαϊκή ταυτότητα.

Τα αποτελέσματα της διετούς έρευνας, τα οποία παρουσιάστηκαν στις Βρυξέλλες στις 26 Απριλίου, έδειξαν ότι, προς το παρόν οι πολίτες θεωρούν ότι δεν είναι επαρκώς ενημερωμένοι σχετικά με τη Πολιτική Συνοχής και ότι πρέπει να δοθεί μεγαλύτερη προτεραιότητα στις στρατηγικές επικοινωνίας για την ενημέρωση των πολιτών σχετικά με τις επιπτώσεις αυτής της πολιτικής στην καθημερινή τους ζωή. Επιπλέον, μόλις μια μειοψηφία των πολιτών θεωρεί ότι η Πολιτική Συνοχής έχει άμεσο αντίκτυπο στην ευρωπαϊκή τους ταυτότητα.

«Πρέπει να μιλήσουμε για τις καλές ιστορίες της Πολιτικής Συνοχής. Και υπάρχουν πολλές τέτοιες καλές ιστορίες» – Dr Carlos Mendez – European Policies Research Centre, Πανεπιστήμιο του Strathclyde – Ομάδα ερευνητών COHESIFY

Η έρευνα κατέδειξε επίσης τη διαφορά ανάμεσα στον τρόπο προβολής της Πολιτικής Συνοχής από τα περιφερειακά και τα εθνικά μέσα ενημέρωσης. Πιο συγκεκριμένα, ενώ τα περιφερειακά μέσα ενημέρωσης γενικά παρουσιάζουν περισσότερα θετικά έργα και αποτελέσματα της Πολιτικής Συνοχής, τα εθνικά μέσα ενημέρωσης επικεντρώνονται στην κριτική των εθνικών κυβερνήσεων και των περιφερειακών αρχών ως προς τη κακή διαχείριση και την λανθασμένη εφαρμογή της Συνοχής στα τοπικά έργα.

Βέβαια, το αίσθημα ύπαρξης πραγματικής ανάγκης κοινής δράσης της ΕΕ για την αντιμετώπιση των περιφερειακών οικονομικών διαφορών μεταξύ περιφερειών, και η άποψη ότι η Πολιτική Συνοχής συνεισφέρει στην βελτίωση των ίδιων των πόλεων, ήταν περισσότερο διαδεδομένες.

 «Οι ευρωπαϊκές δαπάνες πρέπει να είναι ορατές (στους πολίτες). Το ίδιο ισχύει και για τις δαπάνες σε τοπικό και περιφερειακό επίπεδο» Prof. John Bachtler – Διευθυντής European Policies Research Centre, Πανεπιστήμιο του Strathclyde – Ομάδα ερευνητών COHESIFY

Ουσιαστικά, οι πολίτες γνωρίζουν ότι η Πολιτική Συνοχής υπάρχει και συνεισφέρει. Αλλά δεν γνωρίζουν ότι η Συνοχή βρίσκεται στα σχολεία όπου φοιτήσαμε, στο Erasmus που κάναμε, στον αυτοκινητόδρομο που οδηγήσαμε, στο πολιτιστικό κέντρο που κτίσαμε και στο ΕΣΠΑ που όλοι αξιοποιήσαμε σε κάποια στιγμή της επαγγελματικής μας ζωής.

Ωστόσο, η Πολιτική Συνοχής δεν υπάρχει ακόμη στο πίσω μέρος του μυαλού μας. Δεν γνωρίζουμε ότι τα λεφτά –που υπάρχουν και δεν αποκρύπτονται- όντως αξιοποιούνται και ότι όντως αποδίδουν. Και αυτό έχει επιπτώσεις στη δουλειά μας, στη καθημερινότητα μας, στην ευρωπαϊκή μας ταυτότητα, στη ψήφο μας.

«Να δείξουμε όχι αριθμούς αλλά την πραγματική εικόνα, ιστορίες με τις οποίες οι άνθρωποι μπορούν να ταυτιστούν. Η Πολιτική Συνοχής είναι ουσιαστικά κοινή διαχείριση και θα έπρεπε να γίνεται σε όλα τα επίπεδα υλοποίησης της και κυρίως στο τοπικό επίπεδο και στο εθνικό.» Dana Spinant – Διευθύντρια Budget, Communication and General Affairs, Γενική Διεύθυνση Περιφερειακής Πολιτικής και Αστικής Ανάπτυξης, Ευρωπαϊκή Επιτροπή

Στην «ασφαλή ζώνη» των Βρυξελλών πολλά πράγματα μοιάζουν γνωστά και προφανώς κατανοητά. Η ευθύνη να μπει η Πολιτική Συνοχής στη σκέψη και στη ζωή μας δεν ανήκει μόνο στους ίδιους τους θεσμούς αλλά και στα ίδια τα τοπικά και εθνικά ΜΜΕ, στις περιφέρειες και στους δήμους. Πρέπει αυτοί που την γνωρίζουν να την εξηγήσουν, να τη διαδώσουν, να της δώσουν «σάρκα και οστά», ενώπιον αυτών που τη βιώνουν και που την αξιοποιούν.

Στόχος πλέον δεν είναι μόνο οι stakeholders των Βρυξελλών. Στόχος είναι οι πολίτες και ειδικά οι νέοι πολίτες. Οι τρόποι είναι πολλοί. Δεν είναι μόνο ένα άρθρο αλλά ούτε και μια ψυχρή πολυσέλιδη έρευνα. Είναι ένα ρεπορτάζ στο μέρος όπου βρισκόμαστε, ένα βίντεο, μια ανάρτηση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, μια εκστρατεία ενημέρωσης σε τοπικό, εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο. Είναι η επαφή της εκλεγμένης εξουσίας με το εκλογικό σώμα χωρίς ενδιάμεσους, χωρίς βήματα και μικρόφωνα.

«Χρειαζόμαστε προγραμματισμό για τους πολίτες, από τους πολίτες. Οι καθημερινοί άνθρωποι πρέπει να συμπεριληφθούν στη διαδικασία λήψης των αποφάσεων. Χρειαζόμαστε τον εκδημοκρατισμό της Πολιτικής Συνοχής.» – Dr Carlos Mendez – European Policies Research Centre, Πανεπιστήμιο του Strathclyde – Ομάδα ερευνητών COHESIFY

Η λύση είναι στο να ανακαλύψουμε από την αρχή το ανθρώπινο, το τοπικό, το περιφερειακό, το χειροπιαστό, που όμως συνδέεται άρρηκτα με το ευρωπαϊκό.

X