ΕΟΠ: Η ατμοσφαιρική ρύπανση στην Ευρώπη εξακολουθεί να σκοτώνει 300.000 άτομα ετησίως

Τον Σεπτέμβριο, τα ανησυχητικά στατιστικά στοιχεία οδήγησαν τον ΠΟΥ να αυστηροποιήσει τα ενδεδειγμένα όρια για τους κύριους ατμοσφαιρικούς ρύπους για πρώτη φορά από το 2005. [Toa55 / Shutterstock]

Οι πρόωροι θάνατοι που προκαλούνται από τα μικροσωματίδια της ατμοσφαιρικής ρύπανσης έχουν μειωθεί κατά 10% ετησίως σε ολόκληρη την Ευρώπη, όμως ο «αόρατος δολοφόνος» εξακολουθεί να ευθύνεται για 307.000 πρόωρους θανάτους ετησίως, σύμφωνα με την έκθεση του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Περιβάλλοντος που δημοσιεύθηκε τη Δευτέρα (15 Νοεμβρίου).

Εάν τα κράτη μέλη της ΕΕ ακολουθούσαν τις τελευταίες κατευθυντήριες γραμμές για την ποιότητα του αέρα από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, ο αριθμός θανάτων του 2019 θα μπορούσε να είχε μειωθεί στο μισό, σύμφωνα με την έκθεση του ΕΟΠ.

Οι θάνατοι που συνδέονται με τα μικροσωματίδια PM 2.5 της ατμοσφαιρικής ρύπανσης – υπολογίστηκαν σε 346.000 για το 2018.

Η σαφής μείωση των θανάτων για το επόμενο έτος αποδόθηκε εν μέρει στις ευνοϊκές καιρικές συνθήκες, αλλά κυρίως στη σταδιακή βελτίωση της ποιότητας του αέρα σε ολόκληρη την ήπειρο, ανέφερε το κέντρο δεδομένων για την ατμοσφαιρική ρύπανση της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Στις αρχές της δεκαετίας του 1990, τα μικροσωματίδια, τα οποία εισχωρούν βαθιά στους πνεύμονες, οδήγησαν σε σχεδόν ένα εκατομμύριο πρόωρους θανάτους στα 27 κράτη μέλη της ΕΕ, σύμφωνα με την έκθεση.

Ο αριθμός αυτός είχε μειωθεί περισσότερο από το μισό σε 450.000 μέχρι το 2005.

Το 2019, τα λεπτά σωματίδια προκάλεσαν 53.800 πρόωρους θανάτους στη Γερμανία, 49.900 στην Ιταλία, 29.800 στη Γαλλία και 23.300 στην Ισπανία.

Στην Πολωνία σημειώθηκαν 39.300 θάνατοι, ο υψηλότερος αριθμός ανά κάτοικο.

Ο ΕΟΠ καταγράφει επίσης πρόωρους θανάτους που συνδέονται με δύο άλλους κύριους ρύπους. Ωστόσο υποστηρίζει πως δεν τους συνυπολογίζει στο συνολικό απολογισμό του για να αποφύγει τον διπλασιασμό.

Οι θάνατοι που προκαλούνται από διοξείδιο του αζώτου – που εκπέμπεται κυρίως από αυτοκίνητα, φορτηγά και θερμοηλεκτρικούς σταθμούς – μειώθηκαν κατά ένα τέταρτο σε 40.000 μεταξύ 2018 και 2019.

Οι θάνατοι που συνδέονται με το όζον σε επίπεδο εδάφους το 2019 μειώθηκαν επίσης κατά 13% σε 16.800 νεκρούς.

Η ατμοσφαιρική ρύπανση παραμένει η μεγαλύτερη περιβαλλοντική απειλή για την ανθρώπινη υγεία στην Ευρώπη, δήλωσε ο οργανισμός.

Οι καρδιακές παθήσεις και τα εγκεφαλικά επεισόδια προκαλούν τους περισσότερους πρόωρους θανάτους που αποδίδονται στην ατμοσφαιρική ρύπανση, ενώ ακολουθούν οι παθήσεις των πνευμόνων, συμπεριλαμβανομένου του καρκίνου.

Στα παιδιά, η ατμοσφαιρική ρύπανση μπορεί να βλάψει την ανάπτυξη των πνευμόνων, να προκαλέσει αναπνευστικές λοιμώξεις και να επιδεινώσει το άσθμα.

Επτά εκατομμύρια θάνατοι παγκοσμίως

Ακόμη και αν η κατάσταση βελτιώνεται, ο ΕΟΠ προειδοποίησε τον Σεπτέμβριο ότι οι περισσότερες χώρες της ΕΕ εξακολουθούν να βρίσκονται πάνω από τα ενδεδειγμένα όρια ρύπανσης, είτε πρόκειται για τις ευρωπαϊκές κατευθυντήριες γραμμές είτε για τους πιο φιλόδοξους στόχους του ΠΟΥ.

Σύμφωνα με τον οργανισμό υγείας του ΟΗΕ, η ατμοσφαιρική ρύπανση προκαλεί επτά εκατομμύρια πρόωρους θανάτους ετησίως σε όλο τον κόσμο – στα ίδια επίπεδα με το κάπνισμα και την κακή διατροφή.

Τον Σεπτέμβριο, τα ανησυχητικά στατιστικά στοιχεία οδήγησαν τον ΠΟΥ να αυστηροποιήσει τα ενδεδειγμένα όρια για τους κύριους ατμοσφαιρικούς ρύπους για πρώτη φορά από το 2005.

«Η επένδυση σε καθαρότερη θέρμανση, κινητικότητα, γεωργία και βιομηχανία βελτιώνει την υγεία, την παραγωγικότητα και την ποιότητα ζωής όλων των Ευρωπαίων, και ιδιαίτερα των πιο ευάλωτων», δήλωσε ο διευθυντής του ΕΟΠ Χανς Μπρούινινξ σε δήλωσή του.

Η ΕΕ θέλει να μειώσει τους πρόωρους θανάτους από τα μικροσωματίδια της ατμοσφαιρικής ρύπανσης κατά τουλάχιστον 55% το 2030 σε σύγκριση με το 2005.

Εάν η ατμοσφαιρική ρύπανση συνεχίσει να μειώνεται με τον τρέχοντα ρυθμό, ο οργανισμός εκτιμά ότι ο στόχος θα επιτευχθεί έως το 2032.

Ωστόσο, η γήρανση και η αυξανόμενη αστικοποίηση του πληθυσμού θα μπορούσε να καταστήσει την επίτευξη του στόχου αυτού δύσκολη.

«Ένας ηλικιωμένος πληθυσμός είναι πιο ευαίσθητος στην ατμοσφαιρική ρύπανση και ένας υψηλότερος ρυθμός αστικοποίησης σημαίνει συνήθως ότι όλο και περισσότεροι άνθρωποι εκτίθενται σε συγκεντρώσεις μικροσωματιδίων PM 2.5, οι οποίες τείνουν να είναι υψηλότερες στις πόλεις», αναφέρει η έκθεση.