Ρώσος ολιγάρχης αγοράζει νησί στη Φινλανδία με… κυπριακό διαβατήριο

Εδώ και χρόνια, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ασκεί ασφυκτικές πιέσεις στη Μάλτα και την Κύπρο να καταργήσουν το λεγόμενο σύστημα χρυσών διαβατηρίων. [Shutterstock/AlexiaD]

Η πώληση ενός μεγάλου νησιού από μια στρατηγικά σημαντική περιοχή της Φινλανδίας σε έναν Ρώσο ολιγάρχη επαναφέρει το ζήτημα της πρακτικής ορισμένων χωρών της ΕΕ, όπως της Κύπρου, να χορηγούν τα λεγόμενα «χρυσά διαβατήρια» σε ξένους υπηκόους.

Το 2020, ο Ιγκόρ Κεσάεφ, ο οποίος κατατάσσεται στη θέση 727 στη λίστα των δισεκατομμυριούχων του Forbes για το 2021, αγόρασε ένα μεγάλο νησί στην ανατολική Φινλανδία.

Χρησιμοποιώντας κυπριακό διαβατήριο, ο μεγιστάνας με περιουσία περίπου 1,2 δισεκατομμυρίων ευρώ, κατάφερε να ξεπεράσει τη διαδικασία εξουσιοδότησης που απαιτείται για μια τέτοια συναλλαγή από το φινλανδικό υπουργείο Άμυνας.

Εκτιμάται ότι ελέγχει περίπου το 70% των ρωσικών αγορών καπνού, και ήταν επίσης γνωστός έμπορος όπλων. Σύμφωνα με τα Wikileaks και την εφημερίδα Novaya Gazeta, ο Κεσάεφ είχε στενούς δεσμούς με τη μαφία και τις ρωσικές υπηρεσίες ασφαλείας FSB και GRU.

Αυτές οι διασυνδέσεις προκάλεσαν ανησυχία στο φινλανδικό υπουργείο άμυνας δεδομένου ότι στις Βρυξέλλες είναι πλέον πεπεισμένοι ότι η Μόσχα χρησιμοποιεί ολιγάρχες ως δόλωμα για πολιτικούς και στρατηγικούς σκοπούς.

Μετά την αγορά, κατασκευάστηκαν εκτεταμένες εγκαταστάσεις διαμονής στην περιοχή μαζί με έναν χώρο προσγείωσης ελικοπτέρου, ο οποίος δεν ήταν στο αρχικό σχέδιο.

Το 2018, οι φινλανδικές αρχές έκαναν επιδρομή σε μια ομάδα νησιών στο δυτικό αρχιπέλαγος της χώρας. Ο Ρώσος ολιγάρχης Πάβελ Μέλνικοφ τα είχε αποκτήσει και είχε κατασκευάσει δυσανάλογα μεγάλα καταλύματα και άλλες υποδομές. Κατηγορούμενος για ξέπλυμα χρήματος, ο Μέλνικοφ τελικά πούλησε τα νησιά.

Αυτή τη φορά, το υπουργείο άμυνας φέρεται να παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις στο νησί στην ανατολική Φινλανδία. Ο νόμος επιτρέπει την απαλλοτρίωση εάν διακυβεύεται η ασφάλεια της χώρας.

Εδώ και χρόνια, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ασκεί ασφυκτικές πιέσεις στη Μάλτα και την Κύπρο να καταργήσουν το λεγόμενο σύστημα χρυσών διαβατηρίων, φοβούμενη ότι θα μπορούσε δυνητικά να ανοίξει τις ευρωπαϊκές πόρτες σε άτομα που διασυνδέονται με τη μαφία και το οργανωμένο έγκλημα.

Τον Νοέμβριο του 2020, η Κύπρος εγκατέλειψε το εν λόγω σύστημα μετά την προβολή ενός ντοκιμαντέρ από την τηλεόραση του Al Jazeera που έδειχνε δημοσιογράφους να εμφανίζονταν ως διαμεσολαβητές για έναν Κινέζο επιχειρηματία που αναζητούσε κυπριακό διαβατήριο παρά το γεγονός ότι είχε ποινικό μητρώο.

Σύμφωνα με το σύστημα που ίσχυε τότε, οι αιτούντες είχαν τη δυνατότητα να αποκτήσουν διαβατήριο με αντάλλαγμα μια επένδυση 3 εκατομμυρίων δολαρίων.

Τον περασμένο μήνα, η Πρόεδρος της Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν εξέδωσε παρόμοια προειδοποίηση προς τη Μάλτα καλώντας τις αρχές να το σταματήσουν το συντομότερο δυνατό.

«Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι τα χρυσά διαβατήρια ενδέχεται να επιτρέψουν σε κάποιον να έχει πρόσβαση και στα 27 κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης», δήλωσε η φον ντερ Λάιεν.

(Pekka Vänttinen | EURACTIV.com)