Πιο φιλελεύθερη η Επιτροπή στην πρώτη της αντίδραση στην επανάσταση του FinTech

Η επικεφαλής του ΔΝΤ Κριστίν Λαγκάρντ ήταν μια από τους πρώτους αρχηγούς τραπεζών που τάχθηκαν υπέρ των καινοτόμων ρυθμιστικών προσεγγίσεων στον τομέα του FinTech.

Οι ρυθμιστικές αρχές της Ευρωπαϊκής Ένωσης θα δώσουν νέα ώθηση στην ψηφιακή επανάσταση στον χρηματοπιστωτικό τομέα αργότερα φέτος, όταν η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα θέσει επί τάπητος τις νέες προτάσεις για τη λιανική χρηματοδότηση, με ένα σαφή στόχο: να αφήσουν την επανάσταση να προχωρήσει.

Μέχρι το τέλος του 2016, ή τις αρχές του 2017, η εκτελεστική εξουσία της ΕΕ θα παρουσιάσει ένα σχέδιο δράσης για τις χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες. Ο στόχος είναι να ξεπεραστούν τα εμπόδια για τη δημιουργία μιας βαθύτερης ενιαίας αγοράς στους τομείς των τραπεζών, των συντάξεων, καθώς και των επενδυτικών προϊόντων.

Τα υψηλής τεχνολογίας χρηματοοικονομικά προϊόντα και υπηρεσίες (FinTech) αναμένεται να διαδραματίσουν σημαντικό ρόλο σε αυτό, σύμφωνα με δημόσια διαβούλευση που πραγματοποιήθηκε νωρίτερα αυτό το χρόνο από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Παρόλη τη διαφημιστική εκστρατεία στον κόσμο του FinTech, η Επιτροπή δεν προτίθεται να βιαστεί. Αξιωματούχοι εξήγησαν ότι είναι πολύ νωρίς για να ρυθμίσει αυτό τον εκκολαπτόμενο τομέα, ιδίως δεδομένου ότι είναι δύσκολο να καταλήξει σε λύσεις που να ταιριάζουν σε όλους για τα διάφορα προϊόντα και υπηρεσίες που τροφοδοτούνται από την ψηφιακή επανάσταση, όπως το crowdfunding ή blockchain, την πολυσυζητημένη τεχνολογία πίσω από τα εικονικά νομίσματα.

Στις 14 Σεπτεμβρίου, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έδωσε ένα στοιχείο για τη φιλελεύθερη προσέγγιση της στην προσπάθειά της για ανάκαμψη των κεφαλαιαγορών της Ένωσης.

«Η Επιτροπή θα συνεχίσει να προωθεί την ανάπτυξη του τομέα των FinTech και να εργάζεται για να διασφαλίσει ότι το ρυθμιστικό περιβάλλον θα επιτύχει την κατάλληλη ισορροπία της εμπιστοσύνης μεταξύ των εταιρειών και των επενδυτών, την προστασία των καταναλωτών και την παροχή χώρου ανάπτυξης στη βιομηχανία FinTech», ανέφερε η ανακοίνωση.

«Η ενιαία αγορά πρέπει να συμβαδίσει με την εποχή: πρέπει να χαιρετίζουμε και να ενθαρρύνουμε τα καινοτόμα επιχειρηματικά μοντέλα», δήλωσε το περασμένο Οκτώβριο ο Αντιπρόεδρος της Επιτροπής Γίρκι Κατάινεν.

Η Επιτροπή πιστεύει ότι το FinTech έχει τη δυνατότητα να φέρει τις επιχειρήσεις και τους επενδυτές πιο κοντά στις κεφαλαιαγορές, και να προσφέρει πιο βολικές και προσιτές χρηματοοικονομικές υπηρεσίες  προς τους καταναλωτές, συμπεριλαμβανομένων νέων που ανταποκρίνονται καλύτερα στις ανάγκες τους. Και, επίσης, αυξάνει τον ανταγωνισμό, ο οποίος  αποτελεί κορυφαία προτεραιότητα των Βρυξελλών.

Αξιωματούχοι της ΕΕ πρόσθεσαν  ότι το επερχόμενο πλαίσιο θα είναι ουδέτερο από τεχνολογικής άποψης, και θα πρέπει να συμβάλλει στην τόνωση της ανάπτυξης του τομέα, αλλά και στην αντιμετώπιση ορισμένων από τους κινδύνους που μπορεί να προκύψουν, όπως οι επιθέσεις στον κυβερνοχώρο ή το ξέπλυμα χρήματος.

Τον Ιανουάριο, συνελήφθησαν δέκα άτομα στην Ολλανδία, ως μέρος μιας διεθνούς έρευνας για ξέπλυμα χρήματος μέσω πωλήσεων bitcoins, των εικονικών νομισμάτων.

Η εισαγγελία της Ολλανδίας προειδοποίησε ότι τα εικονικά νομίσματα αποτελούν «έναν ελκυστικό τρόπο για τους εγκληματίες να ξεπλένουν κεφάλαια», αφού «δεν ρυθμίζονται και δεν παρακολουθούνται από τις οικονομικές αρχές».

Πετυχαίνοντας  τη σωστή ισορροπία

Πολυάριθμες ομάδες εργασίας έχουν συσταθεί σε όλη την Ευρώπη, προκειμένου να βρεθεί η σωστή ρυθμιστική και εποπτική ισορροπία «ανάμεσα σε μια υποστηρικτική προσέγγιση και μια προστατευτική προσέγγιση», δήλωσε ο Βερένα Ρος, εκτελεστικός διευθυντής της Ευρωπαϊκής Αρχής Κινητών Αξιών και Αγορών (ΕΑΚΑΑ).

Ωστόσο, αξιωματούχοι της Επιτροπής σημείωσαν ότι δεν έχουν όλα τα όργανα της ΕΕ μια πιο φιλελεύθερη προσέγγιση.

Στην τελευταία έκθεσή της σχετικά με τους κινδύνους και τα τρωτά σημεία του χρηματοπιστωτικού συστήματος της ΕΕ, η οποία δημοσιεύθηκε τον Αύγουστο το 2016, οι Ευρωπαϊκές Εποπτικές Αρχές (ΕΕΑ) συμφώνησαν με την Επιτροπή σε ορισμένα από τα αναμενόμενα οφέλη του FinTech. Ωστόσο, η κοινή επιτροπή των τριών ρυθμιστικών αρχών προειδοποίησε ότι οι πάροχοι των FinTech είναι «πιθανό να αμφισβητήσουν τη βιωσιμότητα των σημερινών επιχειρηματικών μοντέλων», ενώ αντιπροσωπεύουν τους κινδύνους ασφάλειας στον κυβερνοχώρο και ζητήματα προστασίας απορρήτου.

Η Ευρωπαϊκή Αρχή Τραπεζών, η Ευρωπαϊκή Αρχή Ασφαλίσεων και Επαγγελματικών Συντάξεων και η Ευρωπαϊκή Αρχή Κινητών Αξιών και Αγορών δήλωσαν ότι εξέταζαν το ενδεχόμενο εφαρμογής νέου κανονισμού «για να δικαιολογήσουν επαρκή επίπεδα προστασίας των επενδυτών, τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα και την ακεραιότητα της αγοράς».

Στην κορυφή των «ατομικών χαρακτηριστικών κινδύνου», οι εποπτικές αρχές της ΕΕ τόνισαν ότι ο αντίκτυπος των τεχνολογικών καινοτομιών για τη δομή της αγοράς θα πρέπει να παρακολουθείται επίσης, «προκειμένου να εξασφαλιστεί ότι οι ανταγωνιστές θα δημιουργήσουν συνεχείς και ομαλές διαδικασίες διάχυσης αποφεύγοντας απότομη αναδιοργάνωση της βιομηχανίας».

Η ESA ανακοίνωσε ότι θα εξετάσει το FinTech με πιο «ολιστικό» τρόπο το 2017. Οι προσπάθειές της θα συντονιστούν με εκείνες της Επιτροπής, της ΕΚΤ και των άλλων αρχών στα κράτη μέλη για να καταλήξει σε ένα «κατάλληλο» ρυθμιστικό περιβάλλον, δήλωσε η εκτελεστική εξουσία της ΕΕ.

Ενώ η ψηφιακή επανάσταση προκάλεσε αντίδραση από τα ευρωπαϊκά όργανα, τα κράτη μέλη μόλις άρχισαν να «αφυπνίζονται».

Μόνο λίγα κράτη μέλη εξετάζουν σοβαρά  πώς να αντιμετωπίσουν την ψηφιακή επανάσταση στον χρηματοπιστωτικό τομέα. Αναμφισβήτητα, οι καλύτερες προσπάθειες μέχρι τώρα καταβλήθηκαν από τη Βρετανία. Την περασμένη άνοιξη, οι αρχές καθόρισαν ένα ρυθμιστικό φίλτρο (regulatory sandbox), σύμφωνα με το οποίο οι καινοτόμοι είναι σε θέση να δοκιμάζουν τα προϊόντα χωρίς τους συνήθεις κανονιστικούς περιορισμούς για δύο μήνες.

Αυτή η προσέγγιση έχει υποστηριχθεί από εταιρείες και το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο. Κατά τη διάρκεια συζήτησης στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στο Νταβός,η Κριστίν Λαγκάρντ υποστήριξε την ιδέα του επικεφαλής της Paypal Νταν Σούλμαν για ένα sandbox, καθώς αυτό θα βοηθήσει τον πειραματισμό με νέες ιδέες, περιορίζοντας ταυτόχρονα οποιαδήποτε πιθανή ζημία στους καταναλωτές.

Οι τράπεζες ακολουθούν

Παρότι οι τράπεζες έχουν αγκαλιάσει τις ευκαιρίες που προσφέρουν οι νέες τεχνολογίες, ζητούν ταυτόχρονα ισότιμους όρους ανταγωνισμού.

«Η ψηφιοποίηση δεν μπορεί να ξεπεράσει τα νομικά εμπόδια από μόνη της», δήλωσε στη γνωμοδότησή της για το επερχόμενο σχέδιο δράσης για τις λιανικές χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες η Ευρωπαϊκή Ομοσπονδία Τραπεζών.

«Οι τράπεζες που είναι πρόθυμες να παρέχουν ψηφιακές χρηματοοικονομικές υπηρεσίες σε ολόκληρη την ΕΕ εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν το βάρος της υποχρεωτικής συμμόρφωσης με τις αποκλίνουσες απαιτήσεις για την προστασία των καταναλωτών στα 28 κράτη μέλη. Στις περισσότερες περιπτώσεις, ακόμα και οι online τράπεζες πρέπει να συστήσουν θυγατρική σε κάθε χώρα και να προσαρμόσουν τα προϊόντα τους στο τοπικό κανονιστικό πλαίσιο», ανέφερε η γνωμοδότηση.

Όπως υπενθύμισε ο τραπεζικός κλάδος, «εκτός από τον αποκλεισμό ανταγωνιστικών πρωτοβουλιών, οι τράπεζες συμμετέχουν σε συνεργασίες για τα Fintech, και στη χρηματοδότηση νέων επιχειρήσεων».

Ορισμένες μεγάλες τραπεζικές εταιρείες όπως η Citigroup έχουν δημιουργήσει ολόκληρα τμήματα  αφιερωμένα στο νέο ψηφιακό κύμα, παράδειγμα που σκέφτονται να ακολουθήσουν και άλλοι.

Κάποιοι φοβούνται ότι η ψηφιακή διάσπαση θα μπορούσε να οδηγήσει σε περαιτέρω συγκέντρωση στον τραπεζικό τομέα.

«Το βασικό ερώτημα εδώ είναι αν το FinTech θα βοηθήσei το χρηματοπιστωτικό τομέα να υπηρετήσει τους πολίτες καλύτερα ή χειρότερα από ότι τώρα», είπε ο Κριστό Νίχμαν, γενικός γραμματέας της Finance Watch

X