Η Επιτροπή δρομολογεί έρευνα για τη διαφάνεια των αλγορίθμων στο διαδίκτυο

Η έρευνα ξεκινά έρευνα για τη λειτουργία των αλγορίθμων [Day Donaldson/Flickr]

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αναλαμβάνει δράσεις προκειμένου οι διαδικτυακές εταιρείες να γνωστοποιούν λεπτομέρειες σχετικά με τους αλγόριθμους που χρησιμοποιούν και κατά πόσο οι αλγόριθμοι επηρεάζουν την παρουσίαση ειδήσεων, δημοσιεύσεων άλλων χρηστών και αποτελεσμάτων αναζήτησης.

Η μονάδα πολιτικής για την τεχνολογία της Επιτροπής θα ξεκινήσει διετή έρευνα στα μέσα του 2017, σε επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στα social media, σε μηχανές αναζήτησης και σε άλλες εταιρείες νέων τεχνολογιών, σύμφωνα με υπαλλήλους της Επιτροπής.

Οι αλγόριθμοι είναι οι τύποι που καθορίζουν ποια θα είναι τα αποτελέσματα που εμφανίζονται στα social media ή στις μηχανές αναζήτησης, ενώ επίσης μπορούν να χρησιμοποιηθούν ακόμη και για τον υπολογισμό των εκλογικών αποτελεσμάτων.

Τον τελευταίο καιρό έχει ξεκινήσει έντονος έλεγχος στους αλγορίθμους, καθώς πολλοί χρήστες διαμαρτύρονται ότι τα αποτελέσματα στο Facebook έχουν τροποποιηθεί, με βάση τα ενδιαφέροντά τους και τις προηγούμενες αναζητήσεις που πραγματοποίησαν.

Η κίνηση της Επιτροπής να διερευνήσει τους αλγόριθμους ακολουθεί την ανακοίνωση των Επιτρόπων για την πολιτική τεχνολογίας της ΕΕ, ενώ έχει ως στόχο να διαμορφώσει ένα νέο νομοθετικό πλαίσιο για τις πλατφόρμες νέων τεχνολογιών. Πολλές διαδικτυακές εταιρείες είχαν θορυβηθεί από την ανακοίνωση, μεταξύ τους η Google, η Facebook, η Amazon Marketplace και η eBay, καθώς η εν λόγω κίνηση έχει προκαλέσει επικρίσεις ότι τα σχέδια της Επιτροπής στοχοποιούν άδικα μεγάλες αμερικανικές επιχειρήσεις.

«Μεγαλύτερη διαφάνεια είναι απαραίτητη έτσι ώστε οι χρήστες να κατανοήσουν με ποιο τρόπο οι πληροφορίες παρουσιάζονται φιλτραρισμένες, τροποποιημένες ή εξατομικευμένες, ιδιαίτερα όταν αυτές οι πληροφορίες αποτελούν τη βάση των αγοραστικών αποφάσεων ή επηρεάζουν τη συμμετοχή τους στα κοινά και τη δημοκρατική ζωή», προσθέτει η ανακοίνωση.

Ένας υπάλληλος της Επιτροπής δήλωσε στη EurActiv.com ότι οι έρευνες για τους αλγόριθμους δεν αποσκοπούν να εισάγουν μια σαρωτική νομοθετική πρόταση που θα αναγκάσει τους κολοσσούς όπως τη Facebook ή τη Google να αποκαλύψουν τον τρόπο με τον οποίο φιλτράρουν τις πληροφορίες. «Ίσως χρειαστεί απλά νομοθετική ρύθμιση σε κάποιες λεπτομέρειες» δήλωσε ο αξιωματούχος.

Έχουν ήδη υπάρξει εκκλήσεις από τις εθνικές κυβερνήσεις στις επιχειρήσεις διαδικτύου να αποκαλύψουν πως χρησιμοποιούν τους αλγόριθμους.

Το ψηφιακό Συμβούλιο της Γαλλίας, αρμόδιο για θέματα τεχνολογίας που χρηματοδοτείται από τη Γαλλική κυβέρνηση, πρότεινε τη σύσταση ενός ευρωπαϊκού οίκου αξιολόγησης για τις online πλατφόρμες, με στόχο την αξιολόγηση των εταιρειών ανάλογα με το πως παρουσιάζουν τις πληροφορίες.

Πριν από δύο εβδομάδες, Άνγκελα Μέρκελ έκανε σύντομη αναφορά στους αλγόριθμους κατά τη διάρκεια ομιλίας της σε συνέδριο του Μονάχου για τον κλάδο των μέσων ενημέρωσης.

«Προσωπικά πιστεύω ότι οι αλγόριθμοι πρέπει να είναι πιο διαφανείς, ώστε οι ενδιαφερόμενοι πολίτες να έχουν επίγνωση για το τι συμβαίνει όταν χρησιμοποιούν τα μέσα ενημέρωσης», δήλωσε η Μέρκελ.

«Αν αυτοί οι μηχανισμοί δεν είναι πιο διαφανείς και πιο σαφείς, μπορούν να οδηγήσουν σε στρέβλωση της πραγματικότητας», πρόσθεσε. Επίσης, η Μέρκελ προειδοποίησε ότι οι μεγάλες διαδικτυακές πλατφόρμες μπορούν να χρησιμοποιήσουν τους αλγόριθμους για να παραγκωνίσουν τους ανταγωνιστές.

Οι εν λόγω αντιδράσεις φαίνεται να έχουν απήχηση στις Βρυξέλλες. Η Επιτροπή έχει διαθέσει περισσότερο από μισό εκατομμύριο ευρώ για να αναλύσει τη χρήση των αλγορίθμων από εταιρείες και τελικά κατέληξε σε μια λύση που θα προωθεί τη διαφάνεια.

«Η Επιτροπή επιθυμεί να διασφαλίσει ότι οι πλατφόρμες είναι πιο διαφανείς και να παίξουν το ρόλο τους, όταν πρόκειται για την προστασία των καταναλωτών είτε όταν συμβάλλουν στην οικονομία. Αυτό περιλαμβάνει την ανάγκη για μεγαλύτερη διαφάνεια γύρω από τον τρόπο με τον οποίο οι πλατφόρμες παρουσιάζουν, φίλτράρουν, τροποποιούν ή εξατομικεύουν τις πληροφορίες, συχνά με βάση τους αλγόριθμους,» δήλωσε η εκπρόσωπος της Επιτροπής Νάταλι Βάντισταντ.

Η πρόταση θα διερευνήσει το πώς λειτουργούν οι αλγόριθμοι εταιρειών και εάν απαιτούνται περαιτέρω κανόνες διαφάνειας. Η φινλανδή ευρωβουλευτής των σοσιαλδημοκρατών Λίζα Γιαακονσάρι έχει καταθέσει πρόταση που θα επιτρέπει στους βουλευτές να προτείνουν κεφάλαια που θα προορίζονται σε ένα συγκεκριμένο τομέα πολιτικής. Η Γιαακονσάρι δεν θα συμμετάσχει στην έρευνα της Επιτροπής, ωστόσο υποστηρίζει ότι υπάρχει ανάγκη για νομοθεσία που θα αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο οι εταιρείες χρησιμοποιούν τους αλγόριθμους.

«Σίγουρα χρειάζονται κάποιους νέους κανόνες και οδηγίες» δήλωσε η ευρωβουλευτής στη EurActiv. «Η έλλειψη διαφάνειας θα μπορούσε στο μέλλον να προκαλέσει σκεπτικισμό σχετικά με τα ρομπότ και τις νέες τεχνολογίες που έρχονται», δήλωσε.

X