Κομισιόν: Τα αμφισβητούμενα αντιμικροβιακά πρέπει να περιορισθούν και να μην προορίζονται για ανθρώπινη χρήση

Σε συνεδρίαση της επιτροπής υγείας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου (ENVI) την Τετάρτη (11 Μαΐου), η Ευρωπαϊκή Επιτροπή συζήτησε και πάλι τον κατάλογο των αντιμικροβιακών ουσιών που πρέπει να διατηρηθούν για ανθρώπινη χρήση. [Shutterstock/ goodluz]

Οι ευρωβουλευτές δεν αντέδρασαν ιδιαίτερα απέναντι στην ισχυρή υπεράσπιση της θέσης της Κομισιόν σχετικά με το αμφισβητούμενο αντιμικροβιακό κολιστίνη, καθώς συνεχίζονται οι διαφωνίες γύρω από τον κατάλογο των αντιμικροβιακών ουσιών που πρέπει να διατηρηθούν για ανθρώπινη χρήση.

Σε συνεδρίαση της επιτροπής υγείας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου (ENVI) την Τετάρτη (11 Μαΐου), η Ευρωπαϊκή Επιτροπή συζήτησε και πάλι τον κατάλογο των αντιμικροβιακών ουσιών που πρέπει να διατηρηθούν για ανθρώπινη χρήση.

Ευρωβουλευτές από όλο το πολιτικό φάσμα έχουν εκφράσει προηγουμένως τις επικρίσεις τους για τον προτεινόμενο κατάλογο. Ενώ ο κατάλογος των ανησυχιών των ευρωβουλευτών είναι μακρύς, πολλοί εστιάζουν σε ένα συγκεκριμένο αντιμικροβιακό: την κολιστίνη. Αυτή τη φορά, η αναπληρώτρια γενική διευθύντρια της ΓΔ της Επιτροπής για την Υγεία και την Ασφάλεια Τροφίμων, Claire Bury ασχολήθηκε άμεσα με το συγκεκριμένο ζήτημα.

Όπως έχει ήδη αναφέρει η EURACTIV, οι συστάσεις του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Φαρμάκων (ΕΜΑ) που καθοδηγούν τις εκτελεστικές πράξεις της Επιτροπής για τον καθορισμό «αντιμικροβιακών ουσιών ή ομάδων αντιμικροβιακών ουσιών που προορίζονται για τη θεραπεία ορισμένων λοιμώξεων στον άνθρωπο» δεν περιλαμβάνουν το αντιμικροβιακό κολιστίνη που χρησιμοποιείται ως θεραπεία για λοιμώξεις, συμπεριλαμβανομένης της πνευμονίας.

«Θέλω να υπογραμμίσω ότι οι πωλήσεις των πολυμυξινών [αντιμικροβιακών ουσιών όπως η κολιστίνη] έχουν ήδη μειωθεί κατά 70% μεταξύ 2011 και 2018», δήλωσε η Bury στους ευρωβουλευτές. Τόνισε παράλληλα ότι οι δοκιμές ευαισθησίας – δηλαδή οι δοκιμές για την ανίχνευση πιθανής ανθεκτικότητας στα φάρμακα – για την κολιστίνη, ιδίως σε βακτήρια από ζώα παραγωγής τροφίμων, είναι υποχρεωτικές από το 2014.

«Τα τελευταία χρόνια, η χρήση της κολιστίνης για χορήγηση από το στόμα έχει περιοριστεί, δεν είναι πλέον εγκεκριμένη για γενική χρήση ή για λοιμώξεις εκτός από αυτές που προκαλούνται από E.coli», είπε.

«Επίσης, ο κανονισμός για τα κτηνιατρικά φάρμακα προβλέπει τη δυνατότητα για τα κράτη μέλη να περιορίσουν περαιτέρω τη χρήση της κολιστίνης. Ορισμένα κράτη μέλη το έχουν κάνει αυτό και σε άλλα, δεν χρησιμοποιείται πλέον καθόλου», πρόσθεσε.

Σύμφωνα με την Bury, βρισκόμαστε στο σωστό δρόμο όσον αφορά την κολιστίνη και επανέλαβε την εκτίμηση του ΕΜΑ ότι η κολιστίνη πρέπει να είναι διαθέσιμη για σοβαρές απειλητικές για τη ζωή λοιμώξεις σε ζώα παραγωγής τροφίμων με σημαντική θνησιμότητα.

«Δεν μπορεί να αποκλειστεί εντελώς ακόμη. Η Επιτροπή υποστηρίζει πλήρως την ανάγκη να μειωθεί η χρήση της κολιστίνης και να περιοριστεί όσο το δυνατόν περισσότερο», δήλωσε η Bury.

Παρά τις διευκρινίσεις, οι ευρωβουλευτές συνέχισαν να είναι δυσαρεστημένοι με τον κατάλογο.

«Σύμφωνα με το ECDC, 33.000 άνθρωποι πεθαίνουν κάθε χρόνο [λόγω της μικροβιακής αντοχής] (…). Εξακολουθώ να μην είμαι πεπεισμένος ότι ο κατάλογος είναι αρκετά καλός αν η κολιστίνη δεν βρίσκεται στον κατάλογο», δήλωσε ο ευρωβουλευτής Peter Liese από το κεντροδεξιό Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα (ΕΛΚ), αναφερόμενος στην επιθυμία του Κοινοβουλίου να ακολουθηθεί ο κατάλογος του ΠΟΥ «Κρίσιμα σημαντικά αντιμικροβιακά για την ανθρώπινη ιατρική».

«Έχουμε ήδη εκφράσει τη δυσαρέσκειά μας για τη σύσταση του ΕΜΑ σχετικά με τον καθορισμό των κριτηρίων για τον χαρακτηρισμό των αντιμικροβιακών ουσιών που διατηρούνται για τον άνθρωπο. Ωστόσο, τώρα, η Επιτροπή αποφάσισε να πάρει τον κατάλογο και να μην κάνει ούτε μία αλλαγή. Έτσι, η απογοήτευση είναι, όπως μπορείτε να φανταστείτε, ακόμη μεγαλύτερη», δήλωσε η σοσιαλιστής ευρωβουλευτής Sara Cerdas από την ομάδα S&D μιλώντας εκ μέρους του κόμματός της.

Όπως και άλλοι συνάδελφοί της, η Joëlle Mélin από την Ομάδα Identity and Democracy (ID), τόνισε τον κατάλογο του ΠΟΥ και επανέλαβε τη σημασία της κολιστίνης για ανθρώπινη χρήση.

«Εξακολουθεί να είναι απαραίτητη στον άνθρωπο εκεί όπου άλλα φάρμακα αποτυγχάνουν και για την πρόληψη μεταδοτικών ασθενειών. Η Επιτροπή έδωσε σήμερα ξεκάθαρα τις απόψεις της επί του θέματος, αλλά όπως πάντα, μέρος της λύσης είναι η αντιμετώπιση των αιτιών και όχι των συμπτωμάτων», δήλωσε η ίδια.

Ορισμένες χώρες τα καταφέρνουν χωρίς κολιστίνη

«Η κολιστίνη έχει γίνει τόσο σημαντική στην ανθρώπινη ιατρική, καθώς είναι ένα από τα φάρμακα τελευταίας ανάγκης που μπορούν πραγματικά να βοηθήσουν τους ανθρώπους. Και τώρα η Επιτροπή λέει [ότι] δεν μπορούμε να το κάνουμε χωρίς αυτό στην κτηνιατρική. Γιατί είναι δυνατόν τότε στη Δανία και την Ολλανδία;», δήλωσε ο ευρωβουλευτής των Πρασίνων Martin Häusling.

Απαντώντας στην ερώτηση του Häusling, η Bury παραδέχθηκε ότι η Επιτροπή πρέπει ακόμη να εξετάσει ορισμένα κράτη μέλη που δεν χρησιμοποιούν την κολιστίνη, ενώ άλλα εξακολουθούν να τη χρησιμοποιούν.

«Προφανώς υπάρχουν ορισμένα κράτη μέλη που θεώρησαν ότι ήταν σε θέση να την απαγορεύσουν ήδη. Ενώ προφανώς, τα συνολικά στοιχεία που προέκυψαν από τις εργασίες του ΕΜΑ ήταν ότι δεν μπορούσαμε να την απαγορεύσουμε εντελώς, επειδή ακόμη ορισμένες χώρες χρειάζονταν πρόσβαση σε αυτήν», εξήγησε η Bury και υποσχέθηκε συνέχεια για να διερευνηθούν οι λόγοι που κρύβονται πίσω από αυτό.

Μια σειρά από ευρωβουλευτές έθεσαν επίσης το ζήτημα ότι ο κατάλογος της Επιτροπής περιλαμβάνει αντιμικροβιακές ουσίες που ούτως ή άλλως ήδη δεν χρησιμοποιούνταν για την κτηνιατρική, με τον Cerdas να τον χαρακτηρίζει «εξαιρετικά μη φιλόδοξο» και να κατηγορεί τον κατάλογο ότι διατηρεί «το status quo».

«Πιστεύουμε ότι οι επιστημονικές συμβουλές είναι έγκυρες και ότι πρέπει να βασιστούμε σε αυτές. Φυσικά, μπορεί να υπάρχουν διαφορετικές επιστημονικές απόψεις, αλλά αυτό είναι το συμπέρασμα που πήραμε από μια διαδικασία που χρειάστηκε αρκετό χρόνο, προσπάθεια και δουλειά και στην οποία συμμετείχαν αρκετοί κτηνίατροι και γιατροί», δήλωσε η Bury.