Οι τύψεις των Ευρωπαίων και ο ρόλος της Τουρκίας στην ανοικοδόμηση της Ουκρανίας μετά τον πόλεμο

ΑΠΟΠΟΙΗΣΗ ΕΥΘΥΝΩΝ Όλες οι θέσεις σε αυτή τη στήλη αποτελούν απόψεις των συντακτών, όχι της EURACTIV.gr

H Τουρκία προσβλέπει να έχει ρόλο σε αυτή την ανοικοδόμηση ως «σανίδα σωτηρίας» για την οικονομία και βιομηχανία της, κάτι που η Μόσχα δεν θα έβλεπε αρνητικά. [EPA-EFE/SERGEY DOLZHENKO]

Η εμμονή της κυβέρνησης Ερντογάν στη διαμεσολάβηση μεταξύ Ουκρανίας και Ρωσίας για πολλούς είναι ανεξήγητη. Για αρκετούς, πάντως, στις Βρυξέλλες δεν είναι καθόλου τυχαία. Συνδέεται με την επιδίωξη της Άγκυρας να έχει ρόλο στην ανοικοδόμηση της Ουκρανίας μετά τον πόλεμο.

Στις πρώτες συναντήσεις του ΝΑΤΟ για την κατάσταση στην Ουκρανία πριν την ρωσική εισβολή, η Τουρκία επεδίωκε να μπει στα τελικά κείμενα των αποφάσεων η πρόβλεψη να υπάρχουν «διαμεσολαβητές» πέραν των θεσμοποιημένων καναλιών επικοινωνίας ΝΑΤΟ-Ρωσίας, κάτι το οποίο εν τέλει απορρίφθηκε.

Μετά τη ρωσική εισβολή, όμως, τα πράγματα άλλαξαν, και η Τουρκία ανέλαβε πρωτοβουλίες προσέγγισης των δυο χωρών.

Δεν είναι τυχαία και η σιγή ιχθύος της Κομισιόν για την απόφαση της Τουρκίας να καταδικάσει μεν την παραβίαση της εδαφικής ακεραιότητας της Ουκρανίας από τη Ρωσία, αλλά να μην ενταχθεί στις ευρωπαϊκές κυρώσεις κατά της Μόσχας.

Αντίθετα, η Ευρωβουλή κυρίως επέκρινε έντονα τη Σερβία, επίσης υποψήφια προς ένταξη χώρα στην ΕΕ, η οποία ακολούθησε την ίδια τακτική με την Τουρκία.

Ως υποψήφιες προς ένταξη στην ΕΕ χώρες, Σερβία και Τουρκία θεωρητικά θα πρέπει να ευθυγραμμίζονται με την γραμμή της ευρωπαϊκής εξωτερικής πολιτικής.

Πηγές στις Βρυξέλλες αναφέρουν ότι η ευρωπαϊκή οικονομική ενίσχυση για την ανοικοδόμηση της Ουκρανίας μετά τον πόλεμο θα είναι «άνευ προηγουμένου», δη στην περίπτωση που μετεξελιχθεί σε μια περίκλειστη χώρα εάν το νέο status quo που προκύψει την έχει αποκλείσει από τη θάλασσα.

«Οι Ευρωπαίοι νιώθουν τύψεις για την Ουκρανία», σύμφωνα με διπλωματική πηγή που θέλησε να διατηρήσει την ανωνυμία της.

Και ότι η Τουρκία προσβλέπει να έχει ρόλο σε αυτή την ανοικοδόμηση ως «σανίδα σωτηρίας» για την οικονομία και βιομηχανία της, κάτι που η Μόσχα δεν θα έβλεπε αρνητικά.

Ούτε, όμως, και οι Βρυξέλλες, καθώς πληθαίνουν οι φωνές που ισχυρίζονται ότι μια οικονομικά ασταθής Τουρκία δεν είναι προς το συμφέρον κανενός στη νοτιοανατολική Ευρώπη.

Επιπλέον, ερωτηματικά εγείρει και η συμφωνία που έγινε μεταξύ Ρωσίας και Αζερμπαϊτζάν, στενού συμμάχου της Τουρκίας, λίγο πριν τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία.

Δύο ημέρες πριν η Ρωσία ξεκινήσει τη μαζική εισβολή στην Ουκρανία, ο Πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν υπέγραψε μια ευρεία συμφωνία με τον ομόλογό του από το Αζερμπαϊτζάν, Ιλχάμ Αλίεφ, εμβαθύνοντας τη διπλωματική και στρατιωτική τους συνεργασία.

Η υπογραφή της διακήρυξης «φέρνει τις σχέσεις μας στο επίπεδο μιας συμμαχίας», δήλωσε ο Αλίεφ μετά την υπογραφή στη Μόσχα.

Λίγες ώρες πριν, ο Πούτιν είχε ανακοινώσει ότι η Ρωσία αναγνώριζε επίσημα τις αποσχισθείσες ουκρανικές δημοκρατίες του Ντόνετσκ και του Λουχάνσκ. Το Αζερμπαϊτζάν – το οποίο υποστηρίζει σθεναρά την αρχή της εδαφικής ακεραιότητας όταν πρόκειται για τη δική του αποσχισθείσα επικράτεια του Ναγκόρνο-Καραμπάχ – παρέμεινε σιωπηλό για τις αναγνωρίσεις της Μόσχας.