Στάση αναμονής απέναντι στην Άγκυρα διατηρούν οι Βρυξέλλες

[UseTheBitcoin]

Στάση αναμονής για την τουρκική παραβατικότητα στην Ανατολική Μεσόγειο και τις διαρκείς προκλήσεις απέναντι σε Αθήνα και Λευκωσία διατηρούν οι Βρυξέλλες μέχρι τη Σύνοδο Κορυφής στις 24 και 25 Σεπτεμβρίου. Στο εσωτερικό της Ε.Ε. υπάρχει κοινή ανάγνωση του προβλήματος που προκύπτει από τη συμπεριφορά της Άγκυρας αλλά δεν υφίσταται σύμπνοια απόψεων αναφορικά με το χρονοδιάγραμμα και το εύρος αξιοποίησης των διαθέσιμων εργαλείων για την επιβολή κυρώσεων.

Υπό αυτό το πρίσμα, Αθήνα και Λευκωσία βρίσκονται σε πλήρη ευθυγράμμιση με το Παρίσι και εκτιμούν ότι, παρά και τις αντίθετες εξαγγελίες, η Άγκυρα έχει απορρίψει τον επί ίσοις όροις διάλογο. Σ’ αυτήν την πεποίθηση συντείνει και το γεγονός ότι η Τουρκία δεν υποχώρησε στις πιέσεις που ασκήθηκαν από τα ελληνικά κλιμάκια, κατά την παρουσία των δύο πλευρών στο ΝΑΤΟ, για άμεση αποχώρηση του Oruc Reis από την ελληνική υφαλοκρηπίδα. Οι εκτιμήσεις της ελληνικής πλευράς κάνουν λόγο ακόμη και για περαιτέρω κλιμάκωση της τουρκικής προκλητικότητας με ενδεχόμενη έκδοση νέας παράνομης NAVTEX από τον υδατογραφικό σταθμό της Αττάλειας που θα φέρει το τουρκικό ερευνητικό έτι εγγύτερα στο Καστελόριζο. Γι’ αυτό άλλωστε και η Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Κατερίνα Σακελλαροπούλου, έχει προγραμματίσει για σήμερα την επίσκεψή της στο ελληνικό νησί. Αξίζει, ωστόσο, να σημειωθεί ότι αργά το βράδυ του Σαββάτου το Oruc Reis έπλεε με διπλάσια από τη συνηθισμένη ταχύτητά του (4 – 5 κόμβοι) κατευθυνόμενο προς τα τουρκικά παράλια.

Η πολυπλοκότητα του ζητήματος, όπως σημειώνουν πηγές, δεν έγκειται μόνο στην επιβολή των κυρώσεων αλλά και στο βάθος και την έκτασή τους. Στην πραγματικότητα, οι επιφυλάξεις σε ευρωπαϊκό επίπεδο αφορούν τη διαχείριση του μεταναστευτικού με τη Συμφωνία Βρυξελλών – Άγκυρας καθώς και το ενταξιακό καθεστώς που θεωρητικά βρίσκεται η Τουρκία. Άλλωστε, σύμφωνα με εκτιμήσεις ευρωπαίων αξιωματούχων, ενδεχόμενες κυρώσεις εις βάρος της Τουρκίας ακόμη και πριν από τη Σύνοδο Κορυφής θα αποτελούσαν ένα πρόωρο βήμα καθώς θα έθεταν υπό αμφισβήτηση κάθε σενάριο επιστροφής στο τραπέζι του διαλόγου.

Ως παράγοντας – κλειδί για τη διαχείριση των διμερών ευρωτουρκικών σχέσεων ερμηνεύεται και η γερμανική προεδρία του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου. Το Βερολίνο έχει λάβει, με τη στενή παρακολούθηση και της Ουάσιγκτον, διαμεσολαβητικό ρόλο ανάμεσα στις δύο πλευρές και, με δεδομένη τη συγκρουσιακή ρητορική ανάμεσα σε Μακρόν και Ερντογάν, αποτελεί τον μοναδικό ευρωπαϊκό δίαυλο για την επίλυση των εντάσεων στην Ανατολική Μεσόγειο. Ωστόσο, αντισταθμιστικό παράγοντα της γερμανικής ισχύος στην εξωτερική πολιτική συνιστούν τόσο η προσπάθεια της καγκελαρίας να αποφύγει νέες εντάσεις στο εσωτερικό, που θα δημιουργούνταν από μία ραγδαία αύξηση των προσφυγικών ροών προς την Ευρώπη, όσο και οι δραστήριες διμερείς γερμανοτουρκικές εμπορικές σχέσεις και ο σημαντικός αριθμός των Γερμανών πολιτών τουρκικής καταγωγής.

Η Άγκυρα επιχειρεί να αποδεσμευτεί από τη δραστηριοποίηση τρίτων κρατών που έχουν λάβει διαμεσολαβητικό ρόλο για θέματα της Ανατολικής Μεσογείου και, απαντώντας στην πάγια ελληνική θέση για διεθνοποίηση της τουρκικής προκλητικότητας και διεξαγωγή διαλόγου σε ευρω-τουρκικό επίπεδο, να συζητήσει σε διμερές επίπεδο με την Αθήνα. Την πρώτη αφορμή για παύση του διαλόγου είχε δώσει η ανακήρυξη ΑΟΖ μεταξύ Ελλάδας και Αιγύπτου ενώ πλέον η τουρκική ρητορική βασίζεται στον δραστήριο ρόλο που αναπτύσσει η Γαλλία στην περιοχή. Σ’ αυτό το πλαίσιο, ο Τούρκος πρόεδρος, Ταγίπ Ερντογάν, εγκάλεσε την προηγούμενη εβδομάδα την Ελλάδα ως «κράτος που σε όλη την ιστορία του κρύβεται πίσω από άλλες χώρες» κάνοντας, παράλληλα, λόγο για αποικιοκρατικό χαρακτήρα της γαλλικής εξωτερικής πολιτικής. Στο διάστημα μέχρι σήμερα, η τουρκική ρητορική εναντίον Ελλάδας και Γαλλίας έχει κλιμακωθεί με εμπρηστικές δηλώσεις κατά της Αθήνας και προσωπικές επιθέσεις στον Γάλλο πρόεδρο, Εμανουέλ Μακρόν.

Η ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΤΟΥ ΑΖΑΞΙΟ

Σε Αθήνα και Λευκωσία επικρατεί ικανοποίηση για την ομόφωνη καταδίκη της τουρκικής προκλητικότητας και τη στήριξη των κρατών που μετείχαν στην Ευρωμεσογειακή Διάσκεψη (MED7) στην Κορσική. Παρά και τη διαφορετική ένταση στη ρητορική των ηγετών απέναντι στις προκλήσεις της Άγκυρας, το κείμενο των συμπερασμάτων της διάσκεψης, γνωστό πλέον ως «Διακήρυξη του Αζαξιό», αναφέρεται (άρ. 6) στην «πλήρη υποστήριξή και την αλληλεγγύη προς την Κύπρο και την Ελλάδα ενόψει των επανειλημμένων παραβιάσεων της κυριαρχίας και των κυριαρχικών δικαιωμάτων τους, καθώς και των αντιπαραγωγικών ενεργειών της Τουρκίας» καλώντας όλες τις πλευρές σε διάλογο και συμμόρφωση με βάση το Διεθνές Δίκαιο και το Δίκαιο της Θάλασσας.

X