Σερβία: Συνταγματικές αλλαγές φέρνει το δημοψήφισμα

«Η ΕΕ χαιρετίζει την ολοκλήρωση αυτού του σημαντικού βήματος της συνταγματικής μεταρρύθμισης για την ενίσχυση της ανεξαρτησίας της δικαιοσύνης, σύμφωνα με τη στρατηγική επιλογή της Σερβίας να ενταχθεί στην Ευρωπαϊκή Ένωση», δήλωσε εκπρόσωπος της ΕΕ. [EPA-EFE/MARKO DJOKOVIC]

Σύμφωνα με τα ανεπίσημα αποτελέσματα, το 61,84% ψήφισε «ναι» στο δημοψήφισμα για τις αλλαγές στην εκλογή δικαστών και εισαγγελέων, οι οποίες, σύμφωνα με τη Σερβία, θα ενισχύσουν την ανεξαρτησία των δικαστηρίων και την υποψηφιότητα της χώρας για ένταξη στην ΕΕ. Ωστόσο, η συμμετοχή εκτιμάται σε λίγο πάνω από 30%.

«Η ΕΕ χαιρετίζει την ολοκλήρωση αυτού του σημαντικού βήματος της συνταγματικής μεταρρύθμισης για την ενίσχυση της ανεξαρτησίας της δικαιοσύνης, σύμφωνα με τη στρατηγική επιλογή της Σερβίας να ενταχθεί στην Ευρωπαϊκή Ένωση», δήλωσε εκπρόσωπος της ΕΕ.

Η χαμηλή συμμετοχή δεν θα πρέπει να ερμηνευθεί ως αυξανόμενο αντιευρωπαϊκό συναίσθημα στο σερβικό κοινό, αν και τα ένθερμα και συχνά φιλορωσικά και φιλοκινεζικά μηνύματα της σερβικής ηγεσίας θα μπορούσαν να επηρεάσουν το κοινό.

Μάλλον είναι το αποτέλεσμα του κακού τρόπου που εκφράστηκε το ερώτημα του δημοψηφίσματος.

Η πρωθυπουργός Άνα Μπρνάμπιτς εξήγησε αργά το βράδυ του Σαββάτου, ότι το δημοψήφισμα δεν αφορά το προοίμιο του Συντάγματος (δηλαδή το καθεστώς του Κοσόβου), ούτε το ορυχείο της Rio Tinto (διαμαρτυρίες κατά της εξόρυξης λιθίου) ούτε τον εμβολιασμό.

Η χαμηλή συμμετοχή δεν είναι αποτέλεσμα του καλέσματος της αντιπολίτευσης να μείνουν στα σπίτια τους ή να ψηφίσουν «όχι».

Προς το παρόν, η αντιπολίτευση συνεχίζει να είναι παίκτης «στην τρίτη σειρά».

Έτσι, τα αποτελέσματα του δημοψηφίσματος δεν υποδηλώνουν ριζική αλλαγή στις επερχόμενες εκλογές του Απριλίου, προεδρικές και βουλευτικές.

Αντιθέτως, το ισχυρότερο πλήγμα για τον πρόεδρο Αλεξάνταρ Βούτσιτς και το Σερβικό Προοδευτικό Κόμμα (SNS) του είναι η απόφαση του Κοσσυφοπεδίου να εμποδίσει τους Σέρβους της πρώην σερβικής επαρχίας που ανακήρυξε την ανεξαρτησία της το 2008 να ψηφίσουν.

«Η ΕΕ εκφράζει τη λύπη της για το γεγονός ότι δεν κατέστη δυνατό να βρεθεί συμφωνία με την κυβέρνηση του Κοσόβου που να επιτρέπει στον Οργανισμό για την Ασφάλεια και τη Συνεργασία στην Ευρώπη (ΟΑΣΕ) να συλλέξει τα ψηφοδέλτια στο Κόσοβο, σύμφωνα με την πρακτική του παρελθόντος», δήλωσε ο εκπρόσωπος της ΕΕ.

Η στρατηγική της Πρίστινα είναι προφανής: Η άρνηση του δικαιώματος των Σέρβων του Κοσόβου να ψηφίσουν σε ένα σερβικό δημοψήφισμα επιβεβαιώνει ότι το Κόσοβο είναι ανεξάρτητο κράτος.

Οι πολίτες άλλων κρατών μπορούν να ψηφίζουν στις διπλωματικές και προξενικές αποστολές, αλλά η Σερβία δεν έχει τέτοιες στο Κόσοβο.

Εάν η Πρίστινα μπορούσε να επαναλάβει αυτό το σενάριο τον Απρίλιο, αυτό θα ήταν ένα ακόμη μεγαλύτερο πλήγμα για το Βελιγράδι, με σοβαρές συνέπειες για τις συνομιλίες εξομάλυνσης των σχέσεων Βελιγραδίου-Πρίστινας που χρηματοδοτούνται από την ΕΕ.