Οι ευρωβουλευτές ζητούν να ανασταλούν οι απαιτήσεις της ΚΑΠ για τη βιοποικιλότητα εν μέσω του πολέμου στην Ουκρανία

Τον Μάρτιο, η Επιτροπή επέτρεψε μια προσωρινή παρέκκλιση για να επιτραπεί η παραγωγή οποιασδήποτε καλλιέργειας σε αγρανάπαυση φέτος, διατηρώντας παράλληλα το πλήρες επίπεδο των ενισχύσεων πρασίνου για τους γεωργούς. [SHUTTERSTOCK]

Οι επικεφαλής της Επιτροπής Γεωργίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ζήτησαν από την Επιτροπή να εξετάσει το ενδεχόμενο προσωρινών παρεκκλίσεων από την ήδη εγκριθείσα μεταρρύθμιση της ΕΕ για τις γεωργικές επιδοτήσεις λόγω του πολέμου στην Ουκρανία.

Μια «τροποποίηση της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής [ΚΑΠ] για περιορισμένο χρονικό διάστημα» θα μπορούσε να είναι «ένας τρόπος για να αντιμετωπιστούν οι παγκόσμιες ελλείψεις στον εφοδιασμό τροφίμων και να υπάρξει συμβολή στην επισιτιστική ασφάλεια», αναφέρεται στην επιστολή, την οποία είδε η EURACTIV.

Το έγγραφο συντάχθηκε από τον πρόεδρο της επιτροπής, τον συντηρητικό Γερμανό ευρωβουλευτή Νόρμπερτ Λινς, με την πλειοψηφία των συντονιστών των κοινοβουλευτικών ομάδων να συμφωνούν επί του περιεχομένου και επί της αποστολής της επιστολής στην Επιτροπή την Τετάρτη (18 Μαΐου).

Ωστόσο, η κίνηση αυτή δεν έπεισε όλα τα κόμματα, καθώς θα μπορούσε να ανοίξει εκ νέου τη συζήτηση γύρω από την ΚΑΠ και ιδίως για τα περιβαλλοντικά μέτρα.

Τον Ιούνιο του 2021, οι Ευρωβουλευτές είχαν καταλήξει σε πολιτική συμφωνία για τη μεταρρύθμιση της ΚΑΠ, η οποία πρόκειται να τεθεί σε ισχύ από το 2023, και όλη η σχετική νομοθεσία της ΕΕ εγκρίθηκε μέχρι τις αρχές του τρέχοντος έτους.

Η επιστολή, το περιεχόμενο της οποίας είναι αρκετά γενικό, κάνει αναφορά στο άρθρο 148 του κανονισμού για τα στρατηγικά σχέδια της ΚΑΠ, το οποίο διαθέτει τη δυνατότητα της Επιτροπής να μετατρέψει την προσωρινή εξαίρεση σε μόνιμη λύση, σε περίπτωση που τα συγκεκριμένα προβλήματα που οδήγησαν στην παρέκκλιση εξακολουθούν να υφίστανται.

Σύμφωνα με πηγή, ο κύριος στόχος της επιστολής είναι να αξιολογηθεί η δυνατότητα επέκτασης και στο επόμενο πρόγραμμα της ΚΑΠ της αναστολής της απαίτησης των περιοχών οικολογικής εστίασης (EFA) που σχεδιάστηκαν για τη βελτίωση της βιοποικιλότητας στις γεωργικές εκμεταλλεύσεις.

Στο πλαίσιο της προηγούμενης μεταρρύθμισης της ΚΑΠ, η οποία εξακολουθεί να ισχύει προσωρινά μέχρι το τέλος του έτους, οι γεωργοί με αρόσιμη γη άνω των 15 εκταρίων πρέπει να διασφαλίζουν ότι τουλάχιστον το 5% της γης τους πρέπει να αφιερώνεται σε περιοχές που είναι επωφελείς για τη βιοποικιλότητα, όπως δέντρα, φράχτες ή εκτάσεις που αφήνονται σε αγρανάπαυση.

Όμως, στους νέους κανόνες της ΚΑΠ που θα τεθούν σε ισχύ από το 2023, η απαίτηση αλλάζει σε 4% της αγρανάπαυσης για όλους τους γεωργούς, ανεξάρτητα από το μέγεθος της εκμετάλλευσης – ένας από τους κύριους τομείς στους οποίους οι γεωργοί ζητούν τώρα περισσότερη ευελιξία προκειμένου να θέσουν περισσότερες εκτάσεις σε παραγωγή.

Τον Μάρτιο, η Επιτροπή επέτρεψε μια προσωρινή παρέκκλιση για να επιτραπεί η παραγωγή οποιασδήποτε καλλιέργειας σε αγρανάπαυση φέτος, διατηρώντας παράλληλα το πλήρες επίπεδο των ενισχύσεων πρασίνου για τους γεωργούς.

Η επιστολή έρχεται καθώς η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία έχει προκαλέσει πιέσεις στις παγκόσμιες γεωργικές αγορές. Επισημαίνει το τελικό ανακοινωθέν που εγκρίθηκε από τους υπουργούς Γεωργίας της G7 κατά τη διάρκεια του Σαββατοκύριακου, το οποίο προειδοποιεί για «αναμενόμενες σοβαρές συνέπειες για την παγκόσμια επισιτιστική ασφάλεια και διατροφή» υπό το φως του πολέμου.

Τώρα, τα κράτη-μέλη πρωτίστως έχουν ακόμη περιθώριο για το πώς θα εφαρμόσουν το πλαίσιο της ΕΕ μέσω των εθνικών στρατηγικών τους σχεδίων, τα οποία εξακολουθούν να οριστικοποιούν σε μια διαδικασία συνεργασίας με την Επιτροπή.

Μέχρι στιγμής, κατά την αντίδρασή της στον πόλεμο στην Ουκρανία, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει επικεντρωθεί στο να δώσει στα κράτη μέλη μεγαλύτερη ελευθερία, αντί να αλλάξει τους κανόνες της ΕΕ.

Η επιστολή συνεχίζει ζητώντας από την Επιτροπή να προβεί σε νομική αξιολόγηση μιας πιθανής «τροποποίησης», ειδικά όσον αφορά τη λεγόμενη αιρεσιμότητα, δηλαδή τους βασικούς κανόνες που πρέπει να τηρεί ένας γεωργός για να λάβει κατ’ αρχάς τις άμεσες ενισχύσεις της ΚΑΠ.

Η κίνηση αυτή είχε επικριθεί από τους περιβαλλοντολόγους, οι οποίοι προειδοποίησαν ότι η παραχώρηση αδρανών εκτάσεων θα μπορούσε να έχει επιζήμιες επιπτώσεις στις προσπάθειες προστασίας του κλίματος και της βιοποικιλότητας, ενώ θα έφερνε περιορισμένη πρόσθετη παραγωγή.

Ωστόσο, η επιστολή δεν υπεισέρχεται σε λεπτομέρειες σχετικά με το ποιοι ακριβώς κανόνες αιρεσιμότητας πρέπει να τροποποιηθούν.

Υποστηρικτές

Measure co-financed by the European Union