Γιατί «τρέχει» τις έρευνες στην ελληνική υφαλοκρηπίδα η Άγκυρα

Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν [ΑΠΕ-ΜΠΕ]

Γενικός συναγερμός έχει σημάνει στις ελληνικές ένοπλες δυνάμεις μετά τη δημοσίευση τουρκικής NAVTEX για έρευνα στα νότια και ανατολικά του Καστελόριζου εντός της ελληνικής υφαλοκρηπίδας από το πλοίο Oruc Reis. Το πλοίο, παρά και τα όσα βλέπουν το φως της δημοσιότητας, εξακολουθεί να βρίσκεται αγκυροβολημένο λίγα μόνο μίλια έξω από το λιμάνι της Αττάλειας ενώ, σύμφωνα με πληροφορίες, εντός της ημέρας αναμένεται ανάκληση των αδειών και στο Λιμενικό προκειμένου να τεθεί σε ετοιμότητα ολόκληρος ο μηχανισμός.

Η NAVTEX που ανήγγειλε η υδρογραφική υπηρεσία Αττάλειας δεσμεύει την περιοχή μέχρι τις 2 Αυγούστου. Το αξιοσημείωτο εν προκειμένω είναι ότι στις 30 Μαΐου η ΤΡΑΟ κατέθεσε και επίσημα το αίτημά της για έρευνες στην περιοχή από την Ανατολική Κρήτη μέχρι τη Ρόδο με βάση το μνημόνιο με τη Λιβύη, γεγονός που σημαίνει ότι οι άδειές της μπορούν να έχουν ισχύ από τέλη Αυγούστου και έπειτα. Οι έρευνες, ωστόσο, που έχουν διαταχθεί πέριξ του Καστελόριζου είναι ενεργές την τελευταία οκταετία.

Η Άγκυρα φαίνεται ότι επιχειρεί να επισπεύσει τις διαδικασίες για έρευνες για γεωτρήσεις καθώς οι συγκυρίες μοιάζουν περισσότερο ευνοϊκές για την τουρκική διπλωματία. Κι αυτό γιατί οι Ηνωμένες Πολιτείες βρίσκονται λίγους μόνο μήνες πριν τις εκλογές Νοεμβρίου με αποτέλεσμα το ενδιαφέρον όλων να επικεντρώνεται γύρω από την επικείμενη αναμέτρηση. Ακόμη, είναι χαρακτηριστικό ότι η παρουσία του Ν. Τραμπ, με τον οποίο διατηρεί ανοιχτούς διαύλους επικοινωνίας ο Τ. Ερντογάν στον προεδρικό θώκο, αφήνει μεγαλύτερο πεδίο κινήσεων στον «Σουλτάνο». Άλλωστε οι δυο τους είχαν, όλο το προηγούμενο διάστημα, τηλεφωνικές επικοινωνίες αναφορικά με την κατάσταση και το μέλλον της Λιβύης, όπου η Άγκυρα φαίνεται να έχει αναλάβει πλέον ρόλο τοποτηρητή.

Πάνω στο ίδιο ζήτημα, αξίζει να σημειωθεί ότι τις προηγούμενες ημέρες ο τ. αντιπρόεδρος και υποψήφιος για την προεδρία, Τζο Μπάιντεν, εξέφρασε τη θλίψη του για τη μετατροπή της Αγίας Σοφίας σε Τζαμί ενώ είχε τηλεφωνική επικοινωνία και με τον Αρχιεπίσκο Αμερικής Ελπιδοφόρο. Μάλιστα, σε εκδήλωση που διοργανώθηκε με αφορμή την επέτειο εισβολής της Τουρκίας στην Κύπρο, η Δημοκρατική πρόεδρος της Βουλής των Αντιπροσώπων, Νάνσι Πελόσι, σημείωσε πως η στρατηγική θέση της Τουρκίας δεν της παρέχει άλλοθι για να σκοτώνει και να παραβιάζει το Διεθνές Δίκαιο.

Το δεύτερο σημείο – τομή για την Άγκυρα και τις προσπάθειες επιβολής της ισχύος της στην Ανατολική Μεσόγειο αφορά την πρωτοβουλία Αθήνας – Καΐρου για οριοθέτηση των οικονομικών ζωνών. «Ξαναπιάσαμε το νήμα της διαπραγμάτευσης για τη συμφωνία των οικονομικών ζωνών μεταξύ Ελλάδας και Αιγύπτου» επεσήμανε ο Έλληνας υπουργός Εξωτερικών, Ν. Δένδιας, τον Ιούνιο, όταν και μετέβη στην Αίγυπτο για να συναντήσει τον πρόεδρο της Αιγύπτου Αμπντέλ Φατάχ Αλ Σίσι και τον υπουργό Εξωτερικών Σάμεχ Σούκρι. Ο Έλληνας πρέσβης στο Κάιρο, Νίκος Γαριλίδης, επεσήμανε προ τριημέρου στο αιγυπτιακό μέσο Al-Ahram πως οι διαδικασίες για την οριοθέτηση προχωρούν αποφεύγοντας, ωστόσο, να δώσει ακριβή καταληκτική ημερομηνία για τις διαπραγματεύσεις.

Ενδεχόμενη διμερής συμφωνία για τις οικονομικές ζώνες ανάμεσα σε Αθήνα και Κάιρο θα αναιρούσε τα πολιτικά αποτελέσματα που παρήγαγε το τουρκολιβυκό μνημόνιο και, υπό αυτό το πρίσμα, η Άγκυρα θέλει να επωφεληθεί όσο το δυνατόν ταχύτερα από το προπέτασμα νομιμότητας που παράγει η συμφωνία με τη διεθνώς αναγνωρισμένη κυβέρνηση της Λιβύης, υπό το καθεστώς του Φαγιέζ αλ Σάρατζ. Στον ίδιο άξονα εντάσσονται και οι τεταμένες σχέσεις ανάμεσα σε Κάιρο και Άγκυρα καθώς η Αίγυπτος ετοιμάζεται να επέμβει στη Λιβύη προκειμένου, όπως αναφέρει, να προασπίσει τα εθνικά της συμφέροντα.

Η ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΕΡΝΤΟΓΑΝ…

Τη δική του ανάγνωση πάνω στο Διεθνές Δίκαιο φαίνεται ότι έχει επιλέξει να ακολουθήσει ο Τούρκος πρόεδρος, Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, καθώς επιχείρησε να δικαιολογήσει τις επαπειλούμενες τουρκικές έρευνες στην ελληνική υφαλοκρηπίδα επικαλούμενος το Διεθνές Δίκαιο. Συγκεκριμένα, ο Τούρκος πρόεδρος τόνισε ότι «εμείς για τα σεισμογραφικά μας σκάφη και τα πλωτά γεωτρύπανα δεν χρειαζόμαστε την άδεια κανενός» και συμπλήρωσε πως «οτιδήποτε προβλέπει το Διεθνές Δίκαιο της θάλασσας και οποιαδήποτε είναι τα δικαιώματα μας στην ανατολική Μεσόγειο, στο πλαίσιο αυτό κάναμε τα βήματά μας και θα συνεχίσουμε κατά τον ίδιο τρόπο».

…ΚΑΙ Η ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΜΑΑΣ

«Η στάση μας είναι ξεκάθαρη, το διεθνές δίκαιο θα πρέπει να τηρείται. Υπό αυτό το πρίσμα, η πρόοδος των σχέσεων Ε.Ε. – Τουρκίας θα είναι εφικτή εφόσον πράγματι η Άγκυρα παύσει κάθε δραστηριότητα στην Ανατολική Μεσόγειο», επεσήμανε ο Γερμανός υπουργός Εξωτερικών, Χάικο Μάας, για το ζήτημα και συμπλήρωσε πως «οι γεωτρήσεις αυτές που γίνονται μπροστά από την Κύπρο να πάρουν ένα τέλος και να μην ξεκινήσουν νέες δραστηριότητες». Μάλιστα, δεν απάντησε στο ερώτημα αναφορικά με την αποκάλυψη των μυστικών διαπραγματεύσεων Ελλάδας – Γερμανίας – Τουρκίας και τη δημοσιοποίησή τους από τον Τούρκο υπουργό Εξωτερικών, Μεβλούτ Τσαβούσογλου, σημειώνοντας πως «όπου έχουμε την αίσθηση ότι μπορούμε να οδηγηθούμε σε αποτέλεσμα, καλό είναι να μην πολυσυζητούμε για το ζήτημα αυτό».

X