Η στρατηγική αντιπαράθεση Τσίπρα – Γεννηματά εκφυλίζεται σε κυνήγι ψήφων

Συνάντηση Τσίπρα - Γεννηματά (φωτογραφία αρχείου) [ΑΠΕ-ΜΠΕ]

Υποτίθεται ότι το πολιτικό διακύβευμα των τελευταίων μηνών είναι η στροφή του ΣΥΡΙΖΑ στη σοσιαλδημοκρατία (σε εθνικό επίπεδο) και η προοδευτική συνεργασία (σε ευρωπαϊκό επίπεδο), που φέρνει σε δύσκολη θέση το ΚΙΝΑΛ-ΠΑΣΟΚ.

Αλλά φαίνεται ότι οι τελευταίες εξελίξεις οδηγούν μια ιδεολογική και στρατηγική αντιπαράθεση σε απλό κυνήγι ψήφων και παιχνίδι πολιτικής επιβίωσης…

Επί μήνες ο Αλέξης Τσίπρας προσπαθεί, με την υποστήριξη μερίδας της ηγεσίας των Ευρωπαίων Σοσιαλιστών, να φέρει τον ΣΥΡΙΖΑ κοντά στη σοσιαλδημοκρατία.

Ο Έλληνας Πρωθυπουργός προσπαθεί με αυτόν τον τρόπο, με εξωτερική στήριξη, να τοποθετηθεί στρατηγικά στο κέντρο του πολιτικού συστήματος, εκεί που παραδοσιακά κινείται το ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ και βρίσκεται, σύμφωνα με όλες τις αναλύσεις της τελευταίας 30ετίας, η πλειοψηφία των πολιτών.

Αυτή η μετακίνηση είναι όρος επιβίωσης για τον ΣΥΡΙΖΑ που από ένα αντιμνημονιακό κόμμα μεταμορφώθηκε στο κόμμα του 4ου μνημονίου.

Τώρα, ενόψει ευρωεκλογών βρέθηκε η ευκαιρία και το νέο αφήγημα: δίπλα στον κλασικό εχθρό, τον νεοφιλελευθερισμό, προστέθηκε η ακροδεξιά,λλόγω των εξελίξεων σε άλλες χώρες.

Αυτό βόλεψε ιδιαίτερα τον Αλέξη Τσίπρα διότι βρήκε μια χρυσή ευκαιρία να δέσει την ευρωπαϊκή υπόθεση με την εγχώρια πολιτική σκηνή.

Για τον ΣΥΡΙΖΑ, εδώ και καιρό πλέον, η ΝΔ και ο Κυριάκος Μητσοτάκης δεν είναι ούτε συντηρητικοί ούτε φιλελεύθεροι – είναι πλέον ένα επικίνδυνο κράμα νεοφιλελευθερισμού και ακροδεξιάς.

Ο λόγος που οι Ευρωπαίοι Σοσιαλδημοκράτες ακολουθούνααυτή τη πορεία είναι πιο σύνθετος.

Αφενός, δεν είναι η πρώτη φορά, καθώς ο γραμματέας του ΑΚΕΛ ο πρώτος αριστερός επικεφαλής κράτους μέλους επίσης καλούνταν ως παρατηρητής.

Η διαφορά είναι ότι οι πατριωτικές και ιστορικά αριστερές παρακαταθήκες του ΑΚΕΛ δεν του επέτρεπαν συμπαράταξη με τους ευρωπαίους σοσιαλιστές.

Αυτό δεν ισχύει για τον ΣΥΡΙΖΑ ο οποίος, εν τέλει, έχει αλλάξει σχεδόν το σύνολο των θέσεων που είχε πριν αναλάβει την εξουσία.

Αφετέρου, οι σοσιαλιστές χρειάζονται όσο το δυνατόν μεγαλύτερη επιρροή ενόψει των αποτελεσμάτων των ευρωεκλογών, όπου θα δουν τη δύναμή τους να μειώνεται.

Ο ίδιος λόγος δηλαδή που οδηγεί το ΕΛΚ να μη διαγράφει τον Ορμπαν αλλά να αναστέλλει την ιδιότητα μέλους του κόμματος του, οδηγεί και την “πολιτική” των Ευρωσοσιαλιστών να “κανακεύουν” τον ΣΥΡΙΖΑ που ανήκει σε άλλη ευρωομάδα.

Το αφήγημα του ΣΥΡΙΖΑ φαίνεται ότι πάσχει σημαντικά σε επίπεδο ανάλυσης και πραγματικότητας.

Αλλά φυσικά, όπως οποιαδήποτε πολιτική προπαγάνδα, έχει τις επιτυχίες της και τους ακροατές της.

Αλλά τα μειονεκτήματα της αφήγησης είναι πολλά:

  • ο Μητσοτάκης ήταν, από την αρχή της καριέρας του, είναι και θα συνεχίσει πιθανότατα να είναι και να δηλώνει φιλελεύθερος. Απλά ο φιλελεύθερος χώρος στην Ελλάδα, από τον Β Παγκόσμιο Πόλεμο, ανέκαθεν συμπαρατασσόνταν με το συντηρητικό χώρο στις κρίσιμες επιλογές. Και μεταπολιτευτικά εντάχθηκε πλήρως και σε κομματικό επίπεδο.
  • Στον ίδιο χώρο, τον συντηρητικό, ανέκαθεν ενσωματώνονταν ακραίες δεξιές απόψεις. Πάντα όμως κοινοβουλευτικές και δημοκρατικές. Όπως και τώρα – με τους προερχόμενους από την ακραία δεξιά βουλευτές Γεωργιάδη και Βορίδη, οι οποίοι όμως έχουν ήδη απογαλακτιστεί εδώ και 10 χρόνια. Απλά η Αριστερά, με τα βιώματα του εμφυλίου, το θεωρούσε αυτό κάτι κακό. Στην πραγματικότητα όμως ενσωμάτωσε στο αστικό πολιτικό σύστημα οποιαδήποτε ακραία φωνή. Και τότε δεν είχε υπάρξει επιτυχημένη κοινοβουλευτική εκπροσώπηση της ακροδεξιάς, για τουλάχιστον 30 χρόνια. Αυτά άλλαξαν με τα μνημόνια.
  • Ακροδεξιά, δυστυχώς, υπάρχει στην Ελλάδα καταγεγραμμένη, πολιτικά και εκλογικά, στα τελευταία 10 χρόνια. Και έχει δύο συγκεκριμένες κομματικές εκφράσεις στην ελληνική βουλή: τους ΑΝΕΛ και την ΧΑ. Κανείς εχέφρων άνθρωπος στη χώρα δεν θεωρεί ότι η ΝΔ μοιράζεται θέσεις και απόψεις με αυτά τα ακραία μορφώματα.
  • Οι ΑΝΕΛ λένε ότι δεν είναι ακροδεξιοί και έχουν πλέον ως επιχείρημα ότι συγκυβέρνησαν με την Αριστερά 3,5 χρόνια – για το καλό της πατρίδας… Αυτή είναι ακριβώς η κατηγορία που προσάπτουν όλοι οι άλλοι στον ΣΥΡΙΖΑ: ότι και να λέει στα λόγια, στην πράξη συγκυβέρνησε επί 3,5 χρόνια με τους ακροδεξιούς και λαϊκιστές των ΑΝΕΛ.
  • Ακόμη και σήμερα, ο ΣΥΡΙΖΑ, που δεν διαθέτει κοινοβουλευτική πλειοψηφία, στηρίζεται στις ψήφους πρώην ακροδεξιών βουλευτών – τους οποίους προετοιμάζει και για το ευρωψηφοδέλτιο του.

Οι αδυναμίες του στρατηγικού αφηγήματος του ΣΥΡΙΖΑ φαίνεται ότι είναι εμφανείς στην κοινωνία.

Και διακινδυνεύει να φανούν καταστροφικές.

Διότι από ένα στρατηγικό παιχνίδι “τοποθέτησης” για το μέλλον του ΣΥΡΙΖΑ και την αναδιάταξη του πολιτικού σκηνικού κινδυνεύει να εκφυλιστεί σε απλό κυνήγι ψήφων.

Και σε αυτές τις περιπτώσεις η επιτυχία του σχεδιασμού, εν τέλει, δεν εξαρτάται από τα επιχειρήματα αλλά από τον αριθμό των ψήφων. Και ο ΣΥΡΙΖΑ έχει να συγκριθεί με τα υψηλά ιστορικά του 35-36% του 2015…

Από τη μία πλευρά ο ΣΥΡΙΖΑ επιδιώκει να προσεταιριστεί και πάλι παλιούς ψηφοφόρους του που, όντας αριστερών καταβολών, δεν ήθελαν τη συγκυβέρνηση με την ακροδεξιά των ΑΝΕΛ. Το συνεχές σφυροκόπημα από ΝΔ και ΚΙΝΑΛ που υπενθυμίζουν αυτή τη συνεργασία δεν εξυπηρετεί τους στόχους του ΣΥΡΙΖΑ.

Από την άλλη πλευρά, οι μεταγραφές του ΣΥΡΙΖΑ από τον χώρο του σοσιαλισμού και της κεντροαριστεράς  – αλλα και οι επίσημες συνεργασίες – μοιάζουν ακόμη απομονωμένες κινήσεις με συγκεκριμένα πρόσωπα ή μονόδρομοι.

Η πλέον μαζική κίνηση είναι η αποκαλούμενη “Γέφυρες” η οποία όμως, λόγω ηλικίας των συμμετεχόντων και λόγω του παρελθόντος τους, περιγράφονται στην πραγματικότητα ως οι μόνοι από το “εκσυγχρονιστικό” στρατόπεδο της περιόδου 1996-2004 που έμειναν χωρίς ρόλο τα τελευταία χρόνια και ψάχνουν επιρροή. Άλλωστε αν είχαν πραγματική αναφορά στην κοινωνία, σε επίπεδο ψήφων, θα είχαν και κόμμα…

Οι υπουργοποιήσεις πρώην στελεχών του ΠΑΣΟΚ δεν δημιουργούν ρεύμα στην κοινωνία, αντίθετα αφήνουν έκθετο τον ΣΥΡΙΖΑ σε κατηγορίες συναλλαγής που δεν ταιριάζουν με το ήθος της αριστεράς και τα επιχειρήματα του ΣΥΡΙΖΑ για “νέο ήθος” – τα ίδια έκανε η δεξιά στην Ελλάδα τη δεκαετία του 1960…

Η μόνη συνεργασία που πραγματικά φαίνεται να παράγει αποτελέσματα είναι η αυτοδιοικητική.

Αλλά σε αυτή τη συνεργασία ο ΣΥΡΙΖΑ “σύρθηκε”, από ανάγκη, όχι από επιλογή.

Στηρίζει δύο προερχόμενους από το ΠΑΣΟΚ, ιστορικά στελέχη του, για δύο μεγάλες περιφέρειες: Δυτική Ελλάδα και Κρήτη, που αποτελούν, ιστορικά, προπύργια της προοδευτικής παράταξης.

Στις περισσότερες άλλες περιπτώσεις, σε επίπεδο περιφέρειας, ο ΣΥΡΙΖΑ δεν συνεργάζεται με το ΠΑΣΟΚ, ο αριστερός υποψήφιος δυσκολεύεται να υπερβεί, σε επίπεδο δημοσκοπήσεων, τον υποψήφιο των σοσιαλιστών.

Και όλοι αναμένουν αν ο Αλέξης Τσίπρας έχει κρατήσει κάποιους άσους στο μανίκι στην τελική ευθεία για τις ευρωεκλογές, όπως επιμένουν οι πληροφορίες από κύκλους κοντά στον Πρωθυπουργό. Παρά το ότι οι ανακοινώσεις μέχρι στιγμής δεν επιβεβαιώνουν κάτι τέτοιο.

Και οι άσοι αυτοί μπορεί να είναι κάποια προβεβλημένα πρώην στελέχη του ΠΑΣΟΚ που θα συμμετέχουν στο ευρωψηφοδέλτιο του ΣΥΡΙΖΑ. Το ερώτημα είναι αν αυτή το φορά θα περιλαμβάνονται και κάποιοι με επιρροή στην κοινωνία.

X