Διαφθορά και εθνικισμός απειλούν την ενταξιακή πορεία της Βοσνίας στην ΕΕ

Ο Ντένις Ζβίζντιτς [European Parliament]

Η Βοσνία-Ερζεγοβίνη έχει καταστήσει απολύτως σαφές ότι το μέλλον της βρίσκεται στην Ευρωπαϊκή Ένωση, παρά τα εμπόδια που υφίστανται λόγω της διαφθοράς, του εθνικισμού, καθώς και των στιγμάτων που έχει αφήσει η πρόσφατη ιστορία.

«Εμείς αξίζουμε να βρισκόμαστε στην Ευρωπαϊκή Ένωση», δήλωσε σε δημοσιογράφους ο πρωθυπουργός της Βοσνίας Ερζεγοβίνης, Ντένις Ζβίζντιτς.

«Όσον αφορά τη γεωγραφία, τη φιλοσοφία μας και τη νοοτροπία μας, ανέκαθεν αποτελούσαμε ένα μέρος της Ευρώπης», ανέφερε ο Ζβίζντιτς, τονίζοντας ότι το ΝΑΤΟ και η ΕΕ θα πρέπει να στηρίξουν τη διαδικασία ολοκλήρωσης στη χώρα, καθώς και στην υπόλοιπη περιοχή, έτσι ώστε να σταματήσουν τα Βαλκάνια να οδεύουν «προς τη λάθος κατεύθυνση».

Το γεγονός είναι ότι το 70% των Βοσνίων στηρίζει την προσπάθεια της χώρας για ένταξη στην ΕΕ, ποσοστό που υπερβαίνει τους αριθμούς που καταγράφονται στις χώρες που είναι ήδη μέλη του μπλοκ.

«Αν αποφασίσουμε να πάμε σε διαφορετική κατεύθυνση, οι βαλκανικές χώρες θα παραμείνουν ένας πονοκέφαλος για την περιοχή», πρόσθεσε.

Ο Ζβίζντιτς υπογράμμισε τη «διαφορετική κατεύθυνση» λόγω της προσπάθειας της Ρωσίας να ασκήσει επιρροή στην περιοχή. Ωστόσο, ήταν βέβαιος ότι η ΕΕ και το ΝΑΤΟ δεν θα επιτρέψουν να υπάρξει μία «λανθασμένη πορεία», όπως τη χαρακτήρισε.

Ο Βόσνιος πρωθυπουργός επέμεινε επίσης ότι η χώρα του έχει κερδίσει τη μάχη κατά της διαφθοράς, έχει βελτιώσει την οικονομία, ενώ έχει επιτύχει τη μείωση της τεράστιας και αναποτελεσματικής δημόσιας διοίκησης. Ωστόσο, παραδέχθηκε ότι υπάρχει ακόμη πολλή δουλειά που πρέπει να γίνει.

Ο Ντάριο Γιοβάνοβιτς, ο επικεφαλής της ΜΚΟ Pod Lupom («Υπό εξέταση») είναι λιγότερο αισιόδοξος από τον πρωθυπουργό: «Το κύριο πρόβλημα είναι η διαφθορά. Είναι μια φάρσα».

Ο Γιοβάνοβιτς, του οποίου η οργάνωση είναι αφιερωμένη στην εξασφάλιση δίκαιων εκλογών, ανέφερε ότι ήταν γεγονός πως οι άνθρωποι αντιμετωπίζουν την απόλυση αν δεν ψήφισουν ένα συγκεκριμένο κόμμα, ενώ οι εκλογικές ζώνες χειραγωγούνται και ο νεποτισμός αποτελεί το κυρίαρχο στοιχείο.

Η διαφθορά μπορεί εύκολα να εξαπλωθεί στη Βοσνία, λόγω της περίπλοκης δομής και της κατάστασης που κληρονόμησε μετά τη συμφωνία του Ντέιτον το 1995, η οποία έδωσε τέλος στα τρία χρόνια πολέμου και οριοθέτησε τα σύνορα της χώρας.

Η Βοσνία και Ερζεγοβίνη αποτελούνται από δύο αυτόνομες περιοχές: τη λεγόμενη Δημοκρατία Σρέπσκα, η οποία είναι ως επί το πλείστον μέρος της Σερβίας, καθώς και την Ομοσπονδία της Βοσνίας και Ερζεγοβίνης, η οποία αποτελείται ως επί το πλείστον από Βόσνιους και Κροάτες της Βοσνίας.

Αυτή η πολύπλοκη δομή περιέχει τρία κοινοβούλια, χίλιους βουλευτές και 167 υπουργούς, σε μια χώρα μόλις τεσσάρων εκατομμυρίων, με μέσο όρο μηνιαίου μισθού 425 ευρώ και ποσοστό ανεργίας 47%. Περίπου το 25% έχει κρυφή απασχόληση.

Οι μισοί από τους εργαζόμενους που απασχολούνται στη διοίκηση έχουν εξασφαλίσει τη δουλειά τους μέσα από διασυνδέσεις και όχι με βάση την αξία τους.

Παρά τα τεράστια οικονομικά και κοινωνικά προβλήματα, λόγω των οποίων προκλήθηκαν έντονες διαμαρτυρίες πριν από δύο χρόνια, οι πολιτικοί συνεχίζουν να επικεντρώνονται στις εθνικές διαιρέσεις.

«Δεν μιλάμε για δρόμους, ηλεκτρισμό ή τον καθαρισμό των δρόμων μας. Έχουν επιτευχθεί πολλά, αλλά αν εξετάσουμε την πολιτική ρητορική, το αποτέλεσμα είναι ότι τα εθνικιστικά κόμματα έχουν εδραιώσει την παραμονή τους στην εξουσία», δήλωσε ο Χαλντούν Σίνο, από την αντιπροσωπεία της ΕΕ στο Σεράγεβο.

Είναι ένας εθνικισμός που αυξάνεται μεταξύ των νέων, προειδοποίησε ο Σίνο, καθώς δεν έζησαν τον εμφύλιο πόλεμο ή στη Γιουγκοσλαβία, όπου οι Κροάτες, Σέρβοι και Βόσνιοι συχνά ζούσαν μαζί χωρίς προβλήματα.

Παρά αυτές τις προκλήσεις, ο Σίνο δεν έχει καμία αμφιβολία ότι υπάρχει μια σταθερή πορεία προς την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση και τα πράγματα προχωρούν σταδιακά.

Τον Φεβρουάριο, η Βοσνία ζήτησε το καθεστώς της υποψήφιας προς ένταξη στην ΕΕ και προς το παρόν η Ευρωπαϊκή Επιτροπή βρίσκεται στη διαδικασία της αξιολόγησης της προόδου της χώρας όσον αφορά την οικονομία, την καταπολέμηση της διαφθοράς, την ύπαρξη κράτους δικαίου και τον συντονισμό μεταξύ των αυτόνομων περιφερειών και της κεντρικής κυβέρνησης.

Παρά το γεγονός ότι οι αρχές της χώρας αναμένεται να χορηγηθούν με το καθεστώς υποψήφιας χώρας από το 2018, ο Σίνο κατέστησε σαφές ότι θα πρέπει να οριστεί συγκεκριμένη ημερομηνία για να συμβεί αυτό.

Παρά την ισχυρή φιλοευρωπαϊκή ροπή (57% στη σερβική περιοχή, 87% μεταξύ των Βοσνίων και Κροατών), η ΕΕ γνωρίζει ότι υπάρχει ακόμη σκεπτικισμός μεταξύ των πολιτών του Βαλκανικού έθνους, οι οποίοι εξακολουθούν να δυσανασχετούν με την έλλειψη δράσης της Ευρώπης στον πόλεμο:

«Υπάρχει έντονος συναισθηματικός παράγοντας, καθώς οι άνθρωποι έζησαν τη δεκαετία του 1990 και σκέφτονται: η Ευρώπη μας εγκατέλειψε τότε, θα μας εγκαταλείψουν και πάλι;».

Η ΕΕ είναι ο κύριος εμπορικός και επενδυτικός εταίρος της Βοσνίας. Είναι γεγονός ότι από το 2007 έως το 2017, είχε συνεισφέρει με επενδύσεις ύψους 855.000.000 ευρώ.

Η χρηματοδότηση αυτή υπερβαίνει κατά πολύ εκείνη της Ρωσίας, η οποία εξακολουθεί να θεωρείται από τους Σέρβους ως φύλακας άγγελος, όπως και οι αραβικές χώρες, οι οποίες συμμετέχουν σε μεγάλο βαθμό στην ακίνητη περιουσία.

 

 

X