Σε άνοδο η στρατικοποίηση της Ευρώπης λόγω Ρωσίας

armata

Η στρατικοποίηση στην Ευρώπη έχει ενταθεί με πέντε από τις χώρες της να βρίσκονται στην πρώτη πεντάδα της κατάταξης ενός νέου δείκτη, ο οποίος αντιπαραβάλλει τις δαπάνες για την άμυνα με του κοινωνικούς παράγοντες όπως αναφέρει η EurActiv Γερμανίας.

Σύμφωνα με το νέο Δείκτη για την Παγκόσμια Στρατικοποίηση (Global Militarisation Index (GMI)) του Διεθνούς Κέντρου για την Ύφεση της Βόννης (Bonn International Centre for Conversion (BICC)), η προσάρτηση της Κριμαίας από την Ρωσία και η παρατεταμένη σύγκρουση στην Ανατολική Ουκρανία, έχουν οδήγησε σε περισσότερη στρατικοποίηση, ιδιαίτερα της Ανατολικής Ευρώπης.

Ο GMI έχει πεδίο αναφοράς 152 χώρες και συγκρίνει τις σχετικές δυνατότητες των εθνικών στρατών με κοινωνικούς παράγοντες. Για παράδειγμα, οι δαπάνες για την άμυνα συγκρίνονται με τις δαπάνες επί του ΑΕΠ για την υγεία.

Η ίδια η Ουκρανία προχώρησε σε σημαντική αναβάθμιση της αμυντικής επιχειρησιακής δυνατότητας. Η μεγαλύτερη χώρα της Ευρώπης έκανε ένα άλμα στον δείκτη από την 23η θέση το 2015 στην 15η το 2016. Άλλες ευρωπαϊκές χώρες στην πρώτη δεκάδα είναι η Αρμενία, η Ρωσία, η Κύπρος, η Ελλάδα και το Αζερμπαϊτζάν.

Οι ανατολικοευρωπαίες χώρες όπως η Πολωνία, η Δημοκρατία της Τσεχίας και η Σλοβακία όπως επίσης και οι Βαλτικές χώρες, όλες ανεξαιρέτως αύξησαν της δαπάνες τους ενώ την ίδια ώρα το ΑΕΠ τους μειώθηκε. Η Φιλανδία και η Εσθονία, οι πιο γειτονικές από την ΕΕ χώρες της Ρωσίας, βρίσκονται στην 22η και 25η θέση αντίστοιχα. Η Λιθουανία ανέβηκε από την 60η στην 44η μέσα σε ένα χρόνο. Την ίδια ώρα η Ρωσία βρίσκεται στην 5η θέση και παραμένει μια από τις πιο στρατικοποιημένες χώρες της Ευρώπης

Παρά ταύτα, η Δυτική Ευρώπη δεν σημειώνει τις ίδιες ανοδικές τάσεις με χαρακτηριστικό παράδειγμα την Γερμανία, η οποία βρίσκεται την 100η θέση. Αυτό όμως πρόκειται να αλλάξει σύντομα καθώς το Βερολίνο έχει ανακοινώσει ότι σκοπεύει να αυξήσει τις εξοπλιστικές του δαπάνες κατά 6.2% μεταξύ 2015-2019.

Ο εκλεγμένος Πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ είναι επίσης πιθανό να ασκήσει πίεση στα κράτη μέλη του ΝΑΤΟ από την Ευρώπη να επενδύσουν περισσότερα στους στρατούς του, έτσι ώστε να ανεβάσουν τις αμυντικές τους δαπάνες στο 2% επί του ΑΕΠ τους. Η προοπτική αυτή έχει ήδη φέρει αντιδράσεις από την Ευρώπη όπως δείχνει σχετική έρευνα του Ευρωκοινοβουλίου.

Οι ΗΠΑ ξοδεύουν περισσότερα χρήματα για την άμυνά τους από οποιαδήποτε άλλη χώρα στον κόσμο. Το 2015 οι δαπάνες έφτασαν στα $595 δις άλλα η χώρα βρίσκεται στην 31η θέση του δείκτη. Όπως σημειώνει ο επιμελητής του δείκτη Μαξ Μούτσλερ «Οι υψηλές δαπάνες και ο αριθμός του στρατιωτικού προσωπικού σχετίζεται μόνο με το ΑΕΠ και τον πληθυσμό στην κατάταξη». Αυτό εξηγεί το γεγονός ότι μικρότερες χώρες όπως η Σιγκαπούρη, η Κύπρος και η Αρμενία βρίσκονται σε πολύ υψηλές θέσεις στον GMI.

Εξαιτίας του μοντέλου στρατολόγησης το Ισραήλ βρίσκεται την πρώτη θέση του δείκτη, επειδή ο αριθμός του στρατιωτικού του προσωπικού είναι άνω του μέσου όρου σε σύγκριση με τον πληθυσμό του. Ο κρατικός προϋπολογισμός επηρεάζεται επίσης από την αστάθεια στη Μέση Ανατολή και τις συνεχείς συγκρούσεις.

Οι ερευνητές του BIIC ερεύνησαν το ενδεχόμενο μείωσης των στρατιωτικών δαπανών στις χώρες του Κόλπου λόγω της μείωσης της τιμής του πετρελαίου από το 2014. Μέχρι στιγμής, δεν έχει διαπιστωθεί κάτι τέτοιο.

«Αυτό είναι αλήθεια στην περίπτωση της Σαουδικής Αραβίας (κατατάσσεται στη 17η θέση). Το μερίδιο των αμυντικών δαπανών της ανέρχεται στο 13.7% του ΑΕΠ και αυτό από μόνο του είναι εξαιρετικά υψηλό ακόμη και για τη Μέση Ανατολή».

Φέτος, ο GMI μπήκε σε σύγκριση με το Δείκτη Welthungerhilfe για την Παγκόσμια Πείνα, ο οποίος δείχνει με τον πλέον καθαρό τρόπο ότι η πείνα δεν συνδέεται μόνο με οικονομικά ή κλιματικά αίτια. Πάει χέρι με χέρι με τις συγκρούσεις και την αστάθεια.

X